X
تبلیغات
رایتل
جلد۱: مشرق گهواره تمدن (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۲: یونان باستان (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۳: قیصر و مسیح (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۴: عصر ایمان (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۵: عصر رنسانس (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۶: اصلاح دینی (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۷: عصر آغاز خرد (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۸: عصر لویی چهاردهم (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۹: عصر ولتر (جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۱۰: عصر روسو و انقلاب(جهت دریافت کلیک کنید)

جلد۱۱: عصر ناپلئون(جهت دریافت کلیک کنید)



تاریخ : یکشنبه 19 آذر‌ماه سال 1396 | 10:36 ب.ظ | چاپ | نویسنده: . | نظرات (0)

حلقه تربیتی:جمع محدودی از افراد هم‌سطح که به صورت هدفمند به وسیله شرکت در جلسات تربیتی و ارتباط اثربخش در خارج از جلسات، با هدایت گری، کنترل و جهت‌بخشی مسئول حلقه، با مشارکت تمامی اعضای حلقه و هم افزایی مؤثر، سیر مشخصی در عرصه‌های تربیتی، معرفتی و بصیرتی را می‌گذرانند و مراتب رشد و تکامل خویش را با مطالعه مباحث، هم اندیشی، مشاوره و انجام عمل صالح در ابعاد مختلف طی می‌نمایند.

انواع حلقه‌های تربیتی:حلقه‌های تربیتی در شجره طیبه صالحین با توجه به اعضای شرکت کنندهدر آن به پنج نوع کلی تقسیم بندی می شوند:

الف) حلقه متربیان ب) حلقه سرگروه‌هاج) حلقه مربیان د) حلقه سرمربیان هـ) مجمع اساتید

الف) حلقه متربیان:جمع مشخص و محدودی از افراد که با داشتن زمینه اولیه موجباترشد و تعالی معنوی آنان فراهم گردیده و توسط سرگروه هدایت و رهبری می‌گردد.

ب) حلقه سرگروه‌ها:مجموعه مشخص و محدودی از افراد آگاه، دلسوز و آشنا به روش‌های تربیتی که مهارت های تشکیل واداره حلقه تربیتی را متناسب با متربیان دارا می‌باشند و توسط مربی مدیریت و رهبری می‌گردد.

ج) حلقه مربیان:جمع مشخص و محدودی از افراد با تجربه و مسلط به روش‌های تربیت اسلامی که توانایی نظارت و قدرت رشد و تعالی حلقه‌های تربیتی با استفاده از ظرفیت سرگروه‌ها را دارا بوده و توسط سرمربی مدیریت و رهبری می‌شود.

د) حلقه سرمربیان:جمع مشخص و محدودی از افراد فاضل،‌آگاه و مسلط به اصول و روش‌های تربیت اسلامی که توسط استاد مدیریت و رهبری می‌شود.

هـ) مجمع اساتید:جمع مشخص و محدودی از فضلاء و اندیشمندان می باشند که ضمن هم فکری و هم اندیشی، بر اساس سیاست های مرکز تولید اندیشه در هدایت گری، معرفت افزایی و بصیرت بخشی شجره طیبه ده‌ها میلیونی بسیج ایفای نقش می نماید.

* تبصره: مجمع اساتید به صورت متمرکز در سطح کشور تشکیل و اداره خواهد شد.فصل دوم: مبانی و اصول کلیتفاوت آموزش و تربیت:خروجی فعالیت‌های آموزشی به افزایش دانش و مهارت فراگیران منجر خواهد شد اما در فعالیت‌های تربیتی به تغییر رفتار فراگیران منجر می‌شود. مأموریت اصلی حلقه‌های صالحین، توجه به فعالیت‌های تربیتی است و روشن است که آموزش مباحث نظری (معرفتی و بصیرتی) ابزاری است که در تحقق تغییر رفتار مورد نیاز خواهد بود. لذا فعالیت‌های حلقه‌های تربیتی منحصر در جلسات هفتگی نخواهد بود و ارتباط اعضا با یکدیگر و با سرگروه در خارج از جلسات از اهم فعالیت‌های حلقه‌های تربیتی است.

استانداردهای حلقه‌های تربیتی:توجه به استانداردهای مورد انتظار حلقه‌های تربیتی در تشکیل و اداره حلقه‌ها مهم بوده اما ممکن است در آغاز تشکیل حلقه، تحقق همه آنها ممکن نباشد، لذا باید تلاش شود تا حلقه‌ تشکیل شده به این استانداردها نزدیک شود.استانداردهای حلقه‌های تربیتی در دو بخش کلی زیر قابل تقسیم خواهند بود:

الف) استانداردهای شکلی1. تعداد افراد در هر حلقه بین 10 تا 20 نفر باشد.2. حلقه در مسجد یا مکان‌های پیشنهادی ذکر شده(مثل حسینیه و پایگاه¬های مقاومت و ...) تشکیل شده باشد. 3. جلسات حلقه‌ها به صورت منظم و هفتگی تشکیل شود.4. اعضا به صورت منظم در جلسات شرکت کنند.5. پس از گذشت مرحله «جذب» ورود افراد جدید به حلقه صورت نگیردو اعضای جدید با تشکیل یک حلقه دیگر سازماندهی شوند.6. اطلاعات حلقه و اعضای آن در بانک اطلاعات حلقه‌ها ثبت شده باشد.7. اعضای حلقه با بسیج و برنامه‌های پایگاه همکاری داشته باشند.8. سرگروه در دوره‌های آموزشی تخصصی صالحین شرکت کردهو به شجره طیبه صالحین و اهداف و برنامه‌های آن تسلط داشته باشد.9. در انتخاب موضوع جلسات به محورهای کلی معرفتی و بصیرتیبا هدف خروجی تربیتی توجه ‌گردد.

ب) استانداردهای کیفی

1. یک نفر به عنوان سرگروه، مسئولیت هدایت و رهبری و تربیت اعضای گروه را بر عهده داشته باشد.

2. کلیه فعالیت‌های انجام شده در حلقه (درون جلسه و خارج از جلسه)، با اهداف تربیتی و توجه به خروجی تربیتی آنها اتفاق می‌افتد.

3. فعالیت‌های حلقه‌ها به برنامه‌های درون جلسات منحصر نبوده و در خارج از جلسات نیز اعضا با یکدیگر و با سرگروه ارتباط داشته باشند.

4. اعضا با یکدیگر و با سرگروه روابط دوستانه و صمیمی اسلامی داشته باشند.

5. کرامت نفس اعضا در برنامه¬های درون جلسات و خارج از جلسات تقویت شود.

6. اعضای حلقه با تقویت اعتماد به نفس در مباحث و موضوعات جلسه مشارکت داده شوند.

7. سرگروه به وضعیت تحصیلی اعضا مسلط بوده و مشکلات و نیازهای آنها را برطرف نماید.

8. سرگروه به وضعیت خانوادگی و ارتباط با دوستان اعضا مسلط بوده و مشکلات و نیازهای آنها را رصد کرده و تلاش کند با همیاری مربی، آنها را برطرف نماید.

9. سرگروه به آسیب¬های تربیتی در فعالیت¬های حلقه توجه داشته و تلاش نماید با اخذ مشورت از مربی راه‌کارهای پیش‌گیری و برون رفت از آنها را فراهم نماید.

بخش دوم:آشنایی با فعالیت‌های حلقه‌های تربیتی متربیانحلقه‌های تربیتی متربیان، مهم‌ترین و اساسی‌ترین حلقه‌های تشکیل شده در شجره طیبه صالحین محسوب می شوند. حلقه‌های تربیتی سایر رده‌های شجره طیبه نیز به منظور بهبود کیفی و ایجاد وحدت رویه در مدیریت و رهبری حلقه متربیان تشکیل می‌گردد.از آنجایی که سرگروه‌ها نقش هدایت و رهبری حلقه‌های تربیتی را بر عهده دارند، لازم است با عنایت به مواردی که در ادامه خواهد آمد، به منظور ایجاد وحدت رویه در حلقه‌های تربیتی در سراسر کشور، فعالیت‌های حلقه‌ها را متناسب با برنامه‌های مشخص شده در پی‌ گیرند.هویت حلقه‌های تربیتی به فعالیت تربیتی در حلقه‌هاست لذا لازم است هر فعالیتی که در حلقه‌ها اتفاق می‌افتد بر مبنا و در بستر تربیت اتفاق افتد به عبارت دیگر لازم است امر تربیت (تغییر رفتار) در کلیه فعالیت‌های حلقه حاکمیت داشته باشد.فصل اول: ساختار جلسات تشکیل جلسات حلقه‌ها و اداره آن از ساختار مشخصی پیروی کرده که در اینجا به اختصار به آن اشاره خواهد شد. نکته مهم: الگو و ساختاری که در ادامه بیان خواهد شد، برنامه استاندارد یک حلقه تربیتی است. بدیهی است حلقه‌های مختلف، متناسب با زمان تشکیل خود، دارای اقتضائات خاص و نیازهای ویژه می‌باشند. لذا لازم است سرگروه‌ها متناسب با شرایط موجود، در جهت رسیدن به استانداردهای مورد نظر به صورت مرحله‌ای و در برنامه زمان‌بندی شده، تلاش نمایند. پس از پایان مرحله جذب و ورود به مرحله تثبیت، رعایت کلیه استاندارهای ارائه شده، لازم خواهد بود.نکته اساسی، تربیتی بودن و اثربخشی جلسات است که لازم است به آن توجه ویژه شود. قالب ارائه شده، بهترین قالب برای اداره جلسات حلقه‌های تربیتی است. حلقه‌های تربیتی، محل رشد افراد است؛ لذا تمامی این برنامه‌ها به منظور فراهم نمودن زمینه‌های رشد متربیان برنامه‌ریزی و هدف‌گذاری شده‌اند.کلیه فعالیت‌های مرتبط با ساختار حلقه‌های تربیتی در دو بخش تقسیم می‌شود:الف) مقدمات جلسه ب) اداره جلسهالف) مقدمات جلسه:مقدمات جلسه شامل کلیه فعالیت‌هایی می‌شود که لازم است به منظور تشکیل جلسه حلقه‌ها صورت پذیرد.

1 . سطح بندی حلقه‌ها:لازم است قبل از شروع جلسه سطح بندی بین اعضا صورت گرفته و اعضا متناسب با سطح بندی انجام شده در جلسات حلقه‌ها شرکت نمایند. سطح بندی بر اساس ملاک‌های زیر انجام می‌شود:- جنسیت- سن- تحصیلات- قشر سازمانی- فرهنگ اجتماعی و منطقه محل سکونتبر اساس تدابیر اتخاذ شده، حلقه‌های تربیتی در سطوح زیر تقسیم‌بندی می‌شوند:1.1- کودکان: از سن 7 تا 11 سالگی1.2- نواجوانان: از سن 12 تا 17 سالگی و در دو سطح؛ نوجوانان سطح یک: مقطع راهنمایی و نوجوانان سطح دو: مقطع دبیرستان1.3- جوانان: از سن 18 تا 29 سالگی و در دو سطح؛ جوانان سطح یک: افراد تحصیل کرده (کسانی که وارد حوزه‌های علمیه یا دانشگاه شده‌اند) جوانان سطح دو: سایر افراد1.4- میانسالان:‌ از سن 30 تا 50 سالگی و در دو سطح؛ میانسالان سطح یک: افراد تحصیل کرده و میانسالان سطح دو: سایر افراد1.5- بزرگسالان(پیشکسوتان): از سن 50 سالگی به بالا (این حلقه‌ها به صورت هیئتی و جلسات موعظه برگزار می‌گردد.)رعایت سطح‌بندی فوق در حلقه‌ها لازم است؛ اما باید به این نکته توجه داشت که در صورتی که تعداد افراد متقاضی حضور در حلقه به حدی‌ باشد که نتوان آنها را بر اساس سطوح فوق تقسیم‌بندی کرد، لازم است به حداقل تحقق آن، اکتفا نموده و در صورتی که امکان سطح‌بندی دقیق‌تر (مثلاً نوجوان کلاس اول راهنمایی و نوجوان کلاس دوم راهنمایی و ...) وجود داشته باشد، انجام آن مطلوب‌ خواهد بود.

2 . نام‌گذاری حلقه:هر یک از حلقه‌های تربیتی با نام یکی از شهدای پایگاه، مسجد، محله، شهر، سازمان یا ... نامگذاری شده و سرگروه سعی می‌کند با کمک اعضای حلقه در جهت شناخت و معرفی آن شهید تلاش نماید. نام‌گذاری حلقه‌ها با اسامی شهداء موجب ایجاد انس و الفت اعضا با شهداء و تغییر در رفتار و کردار اعضا و همچنین ایجاد جو معنوی مطلوب و اثربخش در حلقه و تعظیم شعائر و ارزش‌های اسلامی و انقلابی می‌گردد. همچنین از این نام‌گذاری سرگروه می‌تواند بهره‌های دیگری مانند الگودهی و معرفی اسوه‌های اسلام و انقلاب جهت رشد و تعالی افراد بردارد.

3 . تعیین زمان تشکیل جلسات حلقه:بهترین زمان برای تشکیل حلقه‌های تربیتی، قبل یا بعد از نماز مغرب و عشاء خواهد بود.لازم است زمان تعیین شده مصادف با یک نوبت نماز جماعت باشد.نکته: انس و الفت با نماز جماعت و مسجد در پیشرفت تربیتی و معرفتی افراد بسیار مؤثر است و فوائد و ثمرات معنوی زیادی برای افراد دارد. مسجد خانه خداست که تاثیرات مستقیم معنوی آن و عبادت با پروردگار در روح و جسم افراد کاملاً مشهود است.تعداد جلسات حلقه‌ها در هفته می‌تواند متناسب با استقبال و شرایط متربیان، یک، دو، سه یا بیشتر توسط سرگروه و با مشورت مربی تعیین گردد.نکته: حلقه‌ها به تناسب تعداد جلسات در هفته به سه دسته (عادی،‌ فعال و ویژه) تقسیم می شوند.

4 . مدت برگزاری جلسات:مدت جلسات، متناسب با شرایط موجود و با مشورت مربی تعیین می‌گردد اما لازم است این مدت بین یک تا یک ساعت و نیم تعیین گردد. این مدت متناسب با برنامه‌های ثابت و متغیر جلسه تنظیم و برنامه‌ریزی می‌شود.

5 . مکان تشکیل جلسات:مکان برگزاری جلسات برای برادران و خواهران در مسجد خواهد بود. اما با توجه به شرایط موجود، جلسات حلقه‌های تربیتی خواهران در حسینیه یا پایگاه نیز برگزار می‌گردد.

6 . نیازسنجی تربیتی:تعیین حدود و استعدادهای رشد تربیتی افراد به منظور برنامه‌ریزی جهت تربیت آنها ضروری بوده و با انجام استعدادسنجی، نقطه شروع تربیت فرد مشخص می‌گردد. همانطور که وقتی باغبان قصد دارد نهالی را پرورش دهد، لازم است ابتدا شرایط و ویژگی‌های خاص آن نهال را بداند و بر اساس آن پرورش نهال را آغاز کند؛ در امر تربیت نیز لازم است حدود و توان افراد سنجیده شده و بر اساس توان و استعداد فرد، رشد تربیتی وی توسط سرگروه صورت پذیرد.در انجام نیازسنجی باید نیازهای واقعی فرد شناسایی شده و تنها به نظرسنجی اکتفا نشود. مثلا یک بیمار به غذایی علاقه دارد که برای وی ضرر دارد؛ اما پزشک دارویی برای وی تجویز می‌کند که به ذائقه فرد سازگاری ندارد. البته همیشه نتیجه نیازسنجی با نظرسنجی متفاوت نبوده و در مواردی نیز با هم مشترک خواهند بود.

7 . هماهنگی با مربی:لازم است سرگروه پس از انجام نیازسنجی و تشخیص نیازها و موضوعات مورد نیاز اعضای حلقه، با مربی مربوطه هماهنگ کرده و مشورت‌ها و راه‌کارهای اجرایی لازم را از وی درخواست نماید.همچنین لازم است سرگروه از تجربه و راهنمایی‌های مربی که با توجه به نیاز و نظرات افراد انجام می‌شود، عمل نماید و نتایج و آثار و فوائد و ثمرات آن را به مربی انتقال داده و رهنمودهای لازم را دریافت نماید.ب) اداره جلسه:پس از طی مقدمات ذکر شده در بندهای قبل، جلسه حلقه شروع می‌شود.

 v اصول حاکم بر جلسات

:- مباحث جلسه مبتنی بر فطرت و انسان‌شناسی اسلامی، قرآن، سنت، سیره اهل بیت عصمت و طهارت(علیهم‌السلام)، و منویات حضرت امام خمینی(رحمه‌الله‌علیه) و مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) باشد.

- مباحث مستدل و به صورت اقناعی بیان گردد.

مباحث به صورت سلسله‌وار بیان شده و در نهایت به نتیجه مشخص ختم شود.

- به سئوالات و شبهات مطرح شده در جلسه پاسخ داده شود.

- جلسه در فضای صمیمی و همراه با عطوفت و مهربانی مطرح و اداره شود.

- مدیریت جلسه در فضای هدفمند تربیتی محقق شود.

v نکات مهم در انتخاب و تفصیل موضوع جلسه

- رعایت سطح بندی موضوعات (تقدم و تأخر موضوعات)

- انتخاب موضوعات کاربردی و مبتلابه اعضا

- بیان موضوعات متناسب با سطح متربیان

- توجه به تقویت انگیزه در تبیین موضوعات

 - توجه به اولویت نیازهای مقاطع مختلف

- رعایت اصل اثربخشی در ارائه مطالببرنامه‌های اداره جلسه حلقه تربیتی نیز به دو بخش کلی تقسیم می‌شود:

1) برنامه‌های ثابت جلسات

2) برنامه‌های متناسب با موضوع جلسه ریز برنامه‌ها و ترتیب هر یک از مراحل فوق در ادامه خواهد آمد.

1 . برنامه‌های ثابت جلسات:برنامه‌های زیر در کلیه جلسات تکرار شده و متناسب با سطح متربیان و شرایط حلقه، مطالب آن مطرح می‌گردد.حدود 20 تا 30 دقیقه از وقت جلسه به برنامه‌های ثابت اختصاص خواهد یافت.

2. انجام حضور و غیاب:انجام حضور و غیاب در حلقه‌های تربیتی به صورت متداول در کلاس نبوده بلکه سرگروه یا دبیر حلقه(مسئول حضور و غیاب) با توجه به شناختی که از اعضا دارد (بدون انجام حضور و غیاب پرسشی) در صورت غیبت هر یک از اعضا، موارد را ثبت کرده و در حین جلسه (از طریق دوستان) و یا پس از پایان جلسه (از طریق خانواده) علت غیبت فرد را پی‌گیری و در جهت رفع علل غیبت، تلاش نماید.

3. قرائت قرآن و ذکر یک نکته تفسیری:جلسه با قرائت قرآن شروع شده و سرگروه پس از پایان قرائت، یک نکته تفسیری از آیات قرآنی به صورت مختصر بیان خواهد کرد. قرائت می‌تواند به چند شیوه انجام شود و سرگروه متناسب با شرایط موجود می‌تواند روش مناسب را برگزیند. برخی از روش‌های قرائت قرآن در ابتدای جلسه عبارتند از:

1. هر یک از اعضا (به صورت داوطلبانه) قسمتی از یک صفحه را قرائت کنند تا به مرور زمان، قرائت اعضا تصحیح گردد. (توصیه می‌شود از این روش استفاده شود.).

2. سرگروه قرائت کند و بقیه شنونده باشند.

3. یکی از اعضا قرائت کرده و بقیه شنونده باشند.

4. سرگروه یا یکی از اعضا قرائت کرده و بقیه تکرار کنند.

سرگروه می‌تواند نکات تفسیری را با استفاده از تفاسیر زیر تهیه و ارائه نماید.الف) تفسیر نور (حجت الاسلام و المسلمین قرائتی)ب) تفسیر نمونه (آیت الله مکارم شیرازی)ج) تفسیر المیزان ( علامه طباطبائی)البته شایان ذکر است که تفسیر می بایست با توجه به مقاطع و سطح بندی افراد انتخاب شود مثلاً در مقطع نوجوانان می‌بایست بیشتر به نکات مفهومی پرداخته و در مقطع جوانان به نکات تفسیری به صورت موضوعی.

3. طرح حدیث:پس از قرائت قرآن، جلسه با بیان یک حدیث اخلاقی و توضیح اختصاری پیرامون آن ادامه خواهد یافت. طرح حدیث می‌تواند به یکی از روش‌های زیر صورت پذیرد.

1. اعضا به صورت داوطلبانه در هر جلسه یک حدیث اخلاقی ارائه کرده و چند جمله پیرامون آن حدیث صحبت نمایند. (توصیه می‌شود از این روش استفاده گردد)

2. سرگروه یک حدیث مطرح کرده و پیرامون آن صحبت خواهد کرد.

3. سرگروه یک حدیث را مطرح کرده و هر یک از اعضا پیرامون آن بحث و تبادل نظر کرده و در نهایت توسط سرگروه جمع بندی شود.

برخی از منابعی که می‌توان احادیث موردنیاز را از آن‌ها استخراج نمود عبارتند از:1- اصول کافی2- نهج‌البلاغه3- میزان الحکمه (محمد محمدی ری‌شهری)4- مکارم الاخلاق (حسن‌ بن فضل طبرسی)5- امالی (شیخ صدوق) 5- امالی (شیخ طوسی)5- الخصال (ابن بابویه قمی)1

4. طرح مسئله شرعی:پاسخ به سؤالات و پرداختن به نیازهای شرعی متربیان در برنامه‌های حلقه‌های تربیتی اهمیت دارد. لذا لازم است در هر جلسه یک یا چند مسئله شرعی مبتلابه متربیان مطرح شده و به سئوالات آنان در این خصوص پاسخ داده شود.سرگروه به منظور طرح مسائل شرعی، پس از انجام نیازسنجی‌های لازم، مسائل را از رساله عملی و یا استفتائات مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در جلسه حلقه مطرح و در خصوص آن بحث می‌کند. در طرح مسائل شرعی لازم است به نکات زیر توجه شود:

1. سرگروه در صورت نیاز متربیان می‌تواند از رساله‌های عملی و استفتائات سایر مراجع نیز استفاده نماید.

2. در بیان مسئله شرعی امانت رعایت شده و حتی‌الامکان مسائل به صورت مستقیم از رساله قرائت گردد.

3. سرگروه می‌تواند به منظور تفهیم بیشتر مسائل شرعی از راهنمایی‌های مربی استفاده نماید.

4. در صورت مواجه شدن با سئوالاتی که عین آنها در رساله‌های عملی و یا استفتائات، موجود نیست، لازم است سرگروه با مربی مشورت کرده و یا از طریق دفاتر مراجع، پاسخ را دریافت نموده و از استدلال عقلی و یا مقایسه در بیان مسائل شرعی خودداری نماید.

5. بیانات ولایت:از دیگر برنامه‌های ثابت جلسات، رصد سخنان مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) و طرح نکات مهم و شاخص‌های مطرح شده در آن است. اطلاع و آگاهی مستمر متربیان از سخنان و بیانات معظم‌له موجب تقویت روحیه ولایت‌مداری و حضور در صحنه افراد خواهد شد.شنبه هر هفته، آخرین مواضع مقام ولایت به صورت محوربندی شده از طریق پایگاه های اطلاع رسانی و منابع زیر در دسترس خواهد بود:

1. سایت شجره طیبه صالحین معاونت تربیت و آموزش بسیج.

2. سایت مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) به آدرس www.leader.ir. روزنامه جوان

4. روزنامه های معتبر کثیرالانتشار.

5. رصد اخبار مطرح شده در رسانه‌های معتبر

6. استفاده از بولتن‌ها و بروشورهایی که از مراجع معتبر تهیه و توزیع می شوند.1.6. پیامی کوتاه از وصیت‌نامه، سیره یا خاطرات شهداء:توجه به نکات و پیام‌های تربیتی و اخلاقی وصیت‌نامه، سیره و یا خاطرات معتبر از شهداء به منظور زنده نگه‌داشتن یاد و خاطره آنان،‌ الگوپذیری و نیز تقویت روحیه جهادی و ایثار و از خودگذشتگی در متربیان تأثیرگذار خواهد بود.استفاده از وصایا و پیام‌های مؤثر شهیدی که حلقه تربیتی به نام وی نام‌گذاری شده است و پس از آن شهدای محله و سایر شهدای شاخص، در اولویت خواهند بود.نکته: لازم به ذکر است که سرگروه می بایست در تقسیم کار بین اعضا برای انتخاب مطالب ( روایت، مسائل شرعی و...) ارتباط با موضوع جلسه را مَدّ نظر داشته باشد و یک وحدت رویه را بر جلسه مدیریت کند تا بتواند از این نشست به نحو احسن استفاده نماید و تأثیرگذاری این جلسه بیشتر باشد. تعدد مطالب باعث پراکندگی ذهن و عدم تمرکز افراد می‌شود و شاید نتایج مطلوبی را به همراه نداشته باشد.

2. برنامه‌های متناسب با موضوع جلسه:پس از طرح موضوعات و برنامه‌های ثابت هر جلسه، موضوع اختصاصی جلسه مطرح شده و پیرامون آن بحث خواهد شد.این بخش متناسب با سیر آموزشی و تربیتی تدوین شده از طرف معاونت تربیت و آموزش سازمان بسیج مستضعفین و با در نظر گرفتن شرایط و مقتضیات اعضای حلقه‌ها برنامه ریزی خواهد شد. برنامه‌های متناسب با موضوع جلسه به ترتیب زیر ارائه می شوند:

 2.1. ایجاد کنجکاوی (مقدمه):قبل از هر چیز لازم است با استفاده از یکی از روش‌های زیر کنجکاوی متربیان را تقویت کرده و با استفاده از این موقعیت به پردازش موضوع پرداخت.

2.1.1. طرح یک سئوال 

2.1.2. ایجاد ابهام با طرح چند جمله کوتاه

2.1.3. بیان داستانی کوتاه که موجب تقویت کنجکاوی شنونده شود.

2.1.4. بیان یک خاطره یا قضیه واقعی.

2.1.4. قرائت یک آیه از قرآن که با موضوع انتخابی تناسب داشته باشد.

2.1.5. استفاده از یک روایت یا حدیث متناسب با موضوع جلسه.

2.2. طرح موضوع جلسه:پس از بیان مقدمه جلسه، موضوع جلسه با استفاده از تعریف لغوی، اصطلاحی، منطقی، مثالی، تشبیهی یا مفهوم مقابل مطرح شده و پیرامون آن بحث و تبادل نظر صورت می پذیرد.موضوع جلسات غالباً از پیش تعیین شده و گاهی نیز به صورت اقتضایی تعیین می‌شود.

 2.3. مرور مطالب جلسه گذشته مرتبط با موضوع:به منظور یادآوری مطالب مطرح شده در جلسه قبل و ایجاد آمادگی ذهنی در بین اعضا، در شروع جلسه خلاصه‌ای کوتاه از مباحث گذشته بیان خواهد شد.تبصره: باید دقت شود که منظور از مرور مطالب جلسه گذشته، جلسه‌ای است که اشتراک موضوعی با جلسه حاضر داشته باشد، نه آخرین جلسه برگزار شده حلقه.

2.4. تفصیل موضوع جلسه:در تفصیل موضوع جلسه باید موارد زیر مورد عنایت قرار گیرد:

2.3.1. تبیین ضروت بحث پیرامون موضوع منتخب

 2.3.2. بیان اهداف موضوع جلسه

2.3.3. پرداختن به وجوه تمایز، اقسام، مراحل و عوامل موثر در موضوع جلسهدر پردازش موضوع می‌توان از موارد زیر استفاده کرد:

- آیات قرآنی- روایات اخلاقی و تشریح آن- نکتات تفسیری- سخنان بزرگان- داستان‌- خاطره- تمثیل- ضرب المثل- شعر- ایجاد تنبّه- نقد مستقیم و غیر مستقیم- 

...این موارد می‌تواند به صورت اقتضایی تغییر کند. تنظیم زمان پرداختن به تفصیل و تشریح موضوع جلسه نیز متناسب با نیاز مخاطبین و با مهارت سرگروه، انجام خواهد شد.مطالب مطرح شده در این بخش لازم است از منابع معتبر باشد. و در صورت نیاز، منبع آن در جلسه ذکر گردد.به منظور اداره جلسه و تشریح موضوع، می‌توان از روش‌های زیر استفاده کرد:

- سرگروه موضوع را مطرح کرده و از هر کدام از اعضا بخواهد در خصوص این موضوع اظهار نظر کرده و در نهایت جمع بندی مطالب را ارائه نماید. (هم‌اندیشی)

- سرگروه موضوع را مطرح کرده و پیرامون آن صحبت کند و هر یک از اعضا سئوالات خود را مطرح نموده و سرگروه، پاسخگو باشد. (سخنرانی و پرسش و پاسخ)

- سرگروه موضوع را در جلسه قبل مطرح کرده و هر یک از اعضا در این خصوص تحقیق نموده و در جلسه مطالب خود را ارائه نموده و سرگروه در پایان جلسه، جمع بندی نماید و نکات اساسی و تأثیرگذار را بیان نماید. (مباحثه‌ای)

- موضوع جلسه از قبل به یک یا چند نفر واگذار شده و این افراد پس از تحقیق و مطالعه پیرامون موضوع، نتایج را در جلسه مطرح نموده و سرگروه جمع بندی نماید و نکات اساسی و تاثیرگذار را بیان نماید. (کنفرانسی)

نکات مهم:

- لازم است هر یک از اعضای حلقه در زمان بیان مطالب، یادداشت‌برداری کرده تا در موقع نیاز با مرور مباحث جلسه، بهره برداری لازم ممکن باشد.

- به منظور ایجاد جذابیت و رفع خستگی، یک نفر به عنوان دبیر جلسه، مباحث مطرح شده از سوی اعضای حلقه را ثبت کرده و در زمان نتیجه‌گیری از آن استفاده نماید.

 بدین منظور دبیر جلسه می‌تواند از تابلو نیز استفاده کند.2.5. تیجه‌گیری:

پس از طرح موضوع و تفصیل آن، نتیجه مطالب مطرح شده در قالب یک یا چند جمله توسط سرگروه بیان شده و به اصطلاح نتیجه‌گیری خواهد شد. این نتیجه‌گیری از طریق بیان ثمرات، آفات، دلایل، نتایج، مثال و ایجاد سئوال جدید و خاطره عبرت‌آموز انجام می‌گیرد.روش‌های پیشنهادی ارائه نتیجه‌گیری عبارتند از:

1. سرگروه‌ به صورت مستقیم نتیجه‌گیری را بیان کرده و مطالب را به صورت دسته‌بندی شده ارائه نماید.

2. سرگروه مطالب را جمع‌بندی کرده و هر یک از اعضاء نتیجه‌گیری خود را بیان نموده و در پایان جمع‌بندی شود. (این روش موجب تقویت قدرت تفکر و اندیشه افراد می‌شود.)سرگروه می‌تواند در جلسات آینده یا در مشاورات فردی، نتایجی را که به ذهن افراد رسیده رصد کند و در صورت نتیجه‌گیری صحیح، آنها را تایید و در صورت غیر صحیح بودن، آنها را اصلاح ‌نماید. با این روش عقل نظری افراد رشد می‌کند.نکته: لازم است نتیجه‌‌گیری به صورت اقناعی و توأم با پاسخگویی به سئوالات و شبهات مطرح شده در جلسات باشد.

2.6. ذکر دعا:جلسه با ذکر چند دعای کوتاه به پایان خواهد رسید. دعاها می‌تواند در محورهای زیر ذکر شود:

1- فرج حضرت ولی عصر (ارواحنا له الفداء)2- سلامتی و طول عمر مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی)3- محشور شدن با امام، شهداء و صالحین 4- دعا برای امام و شهداء

 فصل دوم: فعالیت‌های حلقه‌های تربیتیپس از بررسی ساختار جلسات می‌بایست نسبت به نوع فعالیت‌های تربیتی تأثیرگذار آشنایی پیدا کنیم. همانطور که در تعریف حلقه‌های تربیتی بیان شد، فعالیت‌های حلقه‌های تربیتی منحصر به جلسات حلقه‌ها نبوده و بخش عمده برنامه‌های حلقه‌ها در خارج از جلسات صورت می پذیرد. فعالیت هایی که به نوعی در تربیت افراد تأثیر دارند و هر یک دارای برنامه‌ها و روش‌های اجرائی مستقل خواهند بود. این فعالیت‌ها عبارتند از:

1. برنامه‌های درون جلسات2. ارتباط سرگروه با اعضای حلقه در خارج از جلسات3. فعالیت‌های دسته جمعی حلقه‌های تربیتی4. محوّل نمودن برخی از مأموریت‌ها و قسمت‌های پایگاه به حلقه‌ها5. فعالیت ایجاد، حفظ و انسجام حلقه‌های تربیتی عامکلیه سرگروه‌ها و رده های مدیریتی و نظارتی لازم است حلقه‌های تربیتی را بر اساس ساختار زیر تشکیل داده و نظارت نمایند.

1. برنامه‌های درون جلسات حلقه:برنامه‌های درونی جلسات به فعالیت‌هایی اطلاق می‌شود که در هنگام تشکیل جلسات حلقه (در جمع اعضای حلقه) در ساعات مشخص شده، توسط سرگروه و اعضای آن انجام می پذیرد.نکته: فعالیت‌های درون جلسات حلقه منجر به افزایش معلومات و اصلاح نگرش‌ها خواهد شد.موضوعات اختصاصی جلسات، متناسب با نیازسنجی انجام شده و با مشورت مربی تعیین شده و سرگروه به تناسب می‌تواند در صورت نیاز در طرح هر یک از مباحث زیر از کارشناسان و افراد متخصص مشورت خواسته و یا از آنان به منظور ارائه مطالب در جلسه دعوت نماید.

1.1. معرفتی:فعالیت‌های معرفتی درون جلسات حلقه‌ها در چهار محور کلی زیر ارائه خواهند شد:

1. مباحث اعتقادی: اصول دین اسلامی (کلام قدیم و جدید) 2. احکام شرعی: بیان مسائل شرعی مبتلابه و مورد نیاز اعضای حلقه3. مباحث قرآنی: روخوانی، روانخوانی، تجوید، قرائت، ترجمه و مفاهیم، حفظ، تفسیر قرآن مجید و علوم قرآنی4. تاریخ: شامل تاریخ ادیان، مذاهب، سرگذشت ائمه و بزرگان و تاریخ اسلام و انقلاب

1.2. تربیتی:در جلسات با موضوع تربیتی، مباحثی که منجر به ایجاد انگیزه، تقویت اراده، ‌ایجاد و تقویت باور و ملکه شدن اعمال و رفتارها در موضوعات تربیتی می‌شود بیان می‌گردد و البته بیشتر فعالیت‌های تربیتی در خارج از حلقه شکل می پذیرد. اهم عرصه‌های تربیتی عبارتند از:

- عرصه پرورش عقل- عرصه پرورش روح- عرصه رفتار سازیکه هر کدام از این عرصه‌ها به دو قسم فردی و اجتماعی تقسیم می شوند.این عرصه‌ها و موضوعات را با استفاده از مطالب ذیل تبیین می کنیم:- طرح مباحث اخلاقی: شامل رعایت آداب فردی و اجتماعی، خودسازی و...

- طرح مباحث عبادی: بحث در خصوص عبادات، اهمیت و روش‌های عملی آنها- ارائه مباحث اهمیت دعا و مناجات و تاثیر آن در تربیت افراد- پرسش و پاسخ تربیتی: پاسخ به سؤالات پیرامون چگونگی تقید به مسائل اخلاقی و تربیتی- بیان سیره اهل بیت(علیهم‌السلام) و علماء: پرداختن به سیره های عملی اهل بیت (علیهم‌السلام) و علماء بزرگ اسلام و بیان نکات تربیتی از شیوه زندگی و ارتباطات آنها- بیان سیره امام خمینی (رحمه‌الله‌علیه) و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی): از طریق مطالعه زندگی عملی امام خمینی (رحمه‌الله‌علیه) و بیان شاخص های مطرح شده در سخنان مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در امر تربیت.- بیان سیره شهداء: طرح مباحثی پیرامون سیره عملی شهداء، سخنان و وصایای آنان و شنیدن سرگذشت و خاطرات آنها از زبان هم‌رزمان، بسیجیان و جانبازان.

1.3. بصیرتی:اهم فعالیت‌های بصیرتی درون جلسات حلقه‌ها عبارتند از:

- رصد کردن سخنان مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) به صورت مستمر و دقیق (استفاده از شاخص ها)- پرداختن به اخبار روز و تحلیل مسائل اجتماعی و سیاسی پیرامونیتحلیل سیاسی با استفاده از ابزار و روش‌های تحلیل و جزوات و نشریات معتبر- تهیه جزوات و مقالات سیاسی توسط اعضای حلقه‌ها به منظور تقویت اطلاعات سیاسی و روش‌های صحیح تحلیل مسائل- پرسش و پاسخ سیاسی پیرامون شبهات و مسائل روز- طرح شاخص‌ها و دیدگاه های حضرت امام(رحمه‌الله‌علیه) و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در مدیریت فردی و اجتماعی- استفاده از دست‌نوشته‌ها و وصیت‌نامه‌های شهداو توجه به سفارشات آنان

1.4. مهارتی:علاوه بر سه محور فوق برنامه‌های مهارتی و آموزشی دیگری نیز قابل طرح در جلسات حلقه‌ها خواهد بود. به عنوان مثال موضوعات زیر به منظور طرح در جلسات حلقه‌ها پیشنهاد می‌گردد:

- آموزش روش تحقیق- آموزش شیوه‌های مطالعه و تندخوانی- کلاس‌های کمک‌درسی (در صورت نیاز)- آموزش رایانه و...- کلاس‌های هنری ( سرود، تواشیح، ‌خطاطی، نقاشی و...)- آموزش نظامی- آموزش امداد و نجاتسرگروه می‌تواند بخشی از وقت حضور اعضا را به مباحث تربیتی،‌ آموزشی و بصیرتی بپردازد و بخشی از وقت را هم به تناسب به مسائل مهارتی اختصاص دهد.

تبصره: باید توجه داشت که هدف از تشکیل حلقه‌ها، انجام فعالیت‌های متناسب با تربیت اعضا بوده و پرداختن به موضوعات مهارتی، نباید خارج از هدف اصلی بلکه در همین راستا بوده و زمان اختصاص داده شده به آن نیز باید متناسب با تحقق هدف مذکور تعیین گردد.

2. ارتباط سرگروه با اعضای حلقه در خارج از جلساتبرنامه‌های خارج از جلسات حلقه به فعالیت‌هایی اطلاق می‌شود که با محوریت و هدایت گری سرگروه در خارج از جلسات حلقه انجام خواهد داشت. ارتباط سازنده سرگروه با اعضای حلقه از مهم‌ترین این فعالیت‌ها خواهد بود.

نکته: فعالیت‌های خارج از جلسات حلقه به رفتارسازی منجر خواهند شد.ارتباط سرگروه در خارج از جلسات حلقه با متربیان در محورهای زیر شکل خواهد گرفت.

2.1. معرفتی:اهم فعالیت‌های معرفتی خارج از جلسات حلقه عبارتند از:

- عمل به احکام دینی و تقید به مسائل شرعی- اخذ تصمیمات در چهارچوب حدود الهی- تحلیل و بررسی نظریات معرفتی در چارچوب حدود الهی- تقویت روحیه کتابخوانی و مطالعه- تقویت قدرت پاسخگویی به شبهات و مناظره علمی- تقویت تسلط به روانخوانی و قرائت قرآن

2.2. تربیتی:مهمترین فعالیت تربیتی خارج از جلسات حلقه‌ها، انجام مشاوره فردی توسط سرگروه برای اعضا خواهد بود. بدین منظور سرگروه می‌بایست برای هر یک از اعضای حلقه، وقت اختصاصی تعیین کرده (با توجه به نیاز افراد) و موضوعات و مشکلات تربیتی، خانوادگی، تحصیلی و... اعضا را به صورت ویژه رصد کرده و پی‌گیری نماید.نکته قابل توجه این که سرگروه می‌بایست به مسائل کلی تربیتی در این مشاورات بپردازد و از تجسس در اعمال و همچنین پرداختن به گناهان افراد که بین خدا و بنده خداست کاملا بپرهیزد چون این نوع مشاورات اثر تربیتی مثبت ندارد و انسان را از مسیر اصلی تربیتی دور می‌کند که نه فایده‌ای برای اعضا و نه ثمره مناسبی برای سرگروه خواهد داشت.برخی از سایر فعالیت‌های ________________________________________تربیتی خارج از جلسات حلقه عبارتند از: 

- ارتباط دوستانه و صمیمی اسلامی بین اعضا و سرگروه- نظارت و کنترل بر عملکرد فردی و گروهی اعضا و رفع موانع رشد تربیتی- تربیت اعضا در فوق برنامه‌ها مثل اردوها، دیدارها و....- تلاش در جهت رشد عقلانی اعضای حلقه- تقویت قدرت تصمیم‌گیری و انتخاب در اعضا- تقویت تقید به صداقت و پرهیز از دروغ گویی در اعضا- تقویت جدیت و پشتکار اعضا در انجام مسئولیت‌های واگذار شده- ایجاد روحیه همت بلند در متربیان و تلاش در جهت تحقق هدف- توجه به آینده‌نگری در برنامه‌ریزی فردی و اجتماعی اعضا- تلاش در جهت تقویت اراده اعضا- برگزاری جلسات دعا و مناجات به صورت فردی و گروهی- تقویت روحیه ارتباط با خدا در اعضا- ارتباط با خانواده اعضا و فامیل- ارتباط با دوستان و نزدیکان هر یک از اعضای حلقه و شناخت روحیات و ویژگی‌های آنان و کنترل ارتباطات با اطرافیان- ارتباط با محل تحصیل یا محل کار اعضا- توجه به انجام تکالیف شرعی و فردی اعضا و تلاش در جهت ملکه شدن آنها - ایجاد انگیزه در جهت انجام فعالیت‌های اجتماعی اعضا- انجام فعالیت‌های تربیتی متناسب با مناسبت‌ها و ایام خاص(اعتکاف، جشن‌ها و اعیادها و...)- ارتباط با خانواده های شهداء- تشکیل جلسات در منازل اعضا(با در نظر گرفتن شرایط و مقدمات لازم)

2.3. بصیرتی:اهم فعالیت‌های بصیرتی خارج از جلسات عبارتند از:- شرکت در گردهمایی‌ها و راه پیمایی‌های عمومی: شامل فعالیت‌های متنوع پیرامون این نوع برنامه‌ها- شرکت در انتخابات- مطالعه نشریات سمعی و بصری- تقید به شنیدن و پی‌گیری سخنان مقام معظم رهبری(مد ظله العالی)- الگوپذیری از شهدا در مسائل بصیرتی- تقویت روحیه ظلم‌ستیزی در اعضا

2.4. سایر فعالیت‌ها:علاوه بر محورهای اساسی فوق، سرگروه می‌تواند با انجام برنامه‌ریزی‌های لازم در خارج از جلسات حلقه به فعالیت‌های زیر نیز بپردازد. این فعالیت‌ها به تقویت انگیزه و ارتباط اعضا کمک خواهند کرد. سرگروه باید توجه داشته باشد که کلیه فعالیت‌های حلقه را در جهت رشد تربیتی اعضا سوق داده و از فرصت‌های بوجود آمده در آنها به خوبی استفاده تربیتی نماید.- تقویت مهارت‌های اعضا در موضوعات مختلف مثل: کتابخوانی، تحقیق و...- فعالیت‌های تفریحی مثل برگزاری مسابقات و...- فعالیت‌های ورزشی:

 مثل فوتبال، شنا، تنیس روی میز، کشتی و...- استفاده از میدان تیر: با استفاده از ظرفیت‌های میدان تیراندازی در اختیار بسیج- فعالیت‌های اردویی- 

فعالیت‌های فرهنگی: مثل تهیه نشریات، روزنامه دیواری، برگزاری جشن‌ها و مراسمات و...- مردم یاری: کمک کردن به افراد نیازمند به صورت گروهی یا فردی و...- فعالیت‌های سازندگی: کمک به ساخت مناطق محروم- امر به معروف: ایجاد فرهنگ امر به معروف و نهی از منکر- فعالیت‌های تبلیغی: کمک به برپایی مراسمات دینی و مذهبی، انقلابی در راستای تعظیم شعائر

3. فعالیت‌های دسته جمعی حلقه‌ها:اعضای حلقه‌های تربیتی در خارج از جلسات حلقه فعالیت‌‌های متعددی خواهند داشت. برخی از فعالیت‌های حلقه‌ها به صورت مستقل با اعضای حلقه و یا با اعضای سایر حلقه‌ها صورت خواهد پذیرفت. سرگروه‌ها به همراه اعضای حلقه‌ها به عنوان نیروهای پایگاه می‌توانند فعالیت‌ها و مأموریت‌های مختلف را به عهده گرفته و با سازماندهی افراد، آن مأموریت و فعالیت را به نحو احسن به پایان برسانند.اعضای حلقه‌های تربیتی می‌توانند به صورت دسته‌جمعی در فعالیت‌های پایگاه با محوریت سرگروه و تشخیص فرمانده پایگاه و مربی ایفای نقش نمایند (این فعالیت‌ها شامل کلیه برنامه‌های ابلاغی پایگاه‌های مقاومت می‌شوند.)

- تربیت بدنی: برگزاری برنامه‌های ورزشی، کلاس‌های شنا، تیراندازی، مسابقات و...- علمی - پژوهشی: کلاس‌های تقویتی ارتقاء سطح تحصیلی، زبان انگلیسی و عربی و ...، کلاس‌های آموزشی، عقاید، احکام و...

- فرهنگی و سیاسی: یادواره شهدا، مراسم ایام الله، شرکت در نماز جمعه، برگزاری مراسمات و ادعیه و...

- سازندگی: جمع‌آوری محصولات کشاورزان محروم، احداث اماکن عمومی مورد نیاز مناطق محروم، محرومیت‌زُدایی از مناطق محروم و...

- خدمت‌رسانی و مردم‌یاری: سرکشی به خانواده‌های شهدا و جانبازان و معلولین، جمع‌آوری کمک برای نیازمندان و تأمین جهیزیه و...

- امنیتی دفاعی: گشت‌های امنیتی، اردوهای آمادگی- دفاعی، حرکت در جنگل، حرکت در شب و...

- امر به معروف و نهی از منکر: شناسایی افرادی که می‌بایست به معروف امر و از منکر نهی شوند، انجام امر به معروف و نهی از منکر با رویکرد ایجابی، ترویج معروفات در سطح محله

4. محول نمودن مأموریت‌ها و برنامه‌های پایگاه به حلقه‌ها:این امکان وجود دارد که فعالیت‌های پایگاه را به صورت کامل به حلقه‌های موفق و توانمند با محوریت سرگروه واگذار کرد و این حلقه‌ها عهده‌دار اجرای آن فعالیت‌ها شوند.این امر می‌بایست با صلاح‌دید مربی و فرمانده پایگاه انجام شود و نظارت بر حُسن اجرا به عهده آنان است.این نوع فعالیت‌ها در تثبیت، رشد و سازماندهی و همچنین ارتقاء توانمندی‌ها و مهارت‌های مدیریتی و تربیتی اعضا تأثیر مثبت خواهد داشت.

5. فعالیت ایجاد، حفظ و انسجام حلقه‌های تربیتی عام:از آثار مهم تشکیل حلقه‌های تربیتی، جذب نیروهای جدید به پایگاه‌های مقاومت و حفظ و انسجام این افراد خواهد بود. بدین منظور لازم است هر یک از اعضای حلقه حداقل 3 تا 5 نفر از اعضای عادی پایگاه را به مشارکت در فعالیت‌های پایگاه، شرکت در جلسات حلقه‌ عام و در آینده،‌ جذب به حلقه‌های تربیتی تشویق کرده و در نشست‌ها و برنامه‌های پایگاه از آنان دعوت نموده و آنان را به منظور شرکت در جلسه همراهی نماید. سرگروه می‌بایست با توجه به توان اعضا از ظرفیت آنها جهت جذب استفاده نموده و با هدایت وی این امر در پایگاه تقویت شود.و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته


http://shahidhoseinlo.salehin.ir/



تاریخ : چهارشنبه 8 آذر‌ماه سال 1396 | 10:08 ب.ظ | چاپ | نویسنده: . | نظرات (0)
10 روش جالب برای داشتن حلقه ای فعال!

نظام حلقه داری در شجره طیبه
صالحین، دارای اصول و قواعد خاصی است که مربیان و سرگروه‌های صالحین باید از قبل
با آن آشنا شوند. براین اساس و به جهت اهمیت موضوع؛ در نمودار ذیل، برخی باید و
نبایدهای طرح بحث در نظام حلقه دارای صالحین را یادآوری می‌شویم:

ویژگی‌های طرح بحث درحلقه تربیتی صالحین

باید‌ها

نبایدها

۱-بیان درست موضوع

۱-یک طرفه سخن گرفتن

۲-رغبت زدایی در مخاطب

۲-اطاله کلام

۳-سؤال برانگیزی در بحث

۳-پیش داوری و قضاوت

۴-دو طرفه شدن مباحث

۴-خروج از موضوع اصلی

۵-ورود همه اعضاء به بحث

۵-تخریب، تمسخر و انتقاد

۶-جمع‌بندی و نتیجه گیری

۶-شوخی‌های مکرر و بیجا

چندمدل پیشنهادی برای طرح بحث در حلقه‌های تربیتی از آنجا که پایه و اساس تعلیم و تربیت در نظام حلقه داری صالحین،

مبتنی بر بحث و گفتگوی طرفینی است در این بخش، به تشریح چهار مدل طرح بحث در یک حلقه تربیتی می‌پردازیم.

انسان موجودی است که همواره در طول تاریخ در
پی حل مسائل خود بوده و سعی می‌کرده که برای هر موضوع حل نشده‌ای در زندگی، راه
حلی بیابد، از آنجا که انسان موجودی ذی شعور ودارای قابلیت تفکر است همواره می‌تواند
در مسیر حل مسائل به حقیقت مطلب دست یابد و راه حلی مناسب پیدا کند.

حل مسئله؛ در واقع بمثابه‌ی پیدا کردن راه حل دستیابی به هدف، در هر اقدام و
مرحله جداگانه‌ای است: براساس “حقیقت یابی” و رسیدن به کنه قضایا در زندگی، برای
هر کس به نوعی “حل مسئله” به حساب می‌آید.

مربی صالحین؛ برای طرح بحث در گروه به روش “حل مسئله”، ابتدا باید موضوع را در
قالب یک فرضیه به متربیان معرفی کند، مثلاً اگر قراراست در این جلسه “جنگ نرم”
مورد بحث واقع گردد، مربی حلقه باید پس از بیان مقدمه و احوالپرسی صمیمی با
اعضاء برای ترغیب آنان به شرکت فعال در بحث، یکی از راهبردهای مناسب انگیزه‌سازی
در گروه را انتخاب و اجرا نماید؛ به عنوان مثال یک کتاب را به حاضران معرفی کرده
و یا یادداشت یک روزنامه، یایک مجله را با موضوع “جنگ نرم” برایشان بخواند.
پس از آن، مربی به طرح سوالاتی از اعضاء گروه می‌پردازد تا با
این کار آنان را درگیر بحث نماید و درک و فهم مناسبی از موضوع، در مخاطبانش
ایجاد کند. همچنین برای این کار، مربی می‌تواند به طرح سؤالاتی از این قبیل
بپردازد: به عقیده شما جنگ نرم چیست؟ چه اهدافی را دنبال می‌کند؟ و برای مقابله
با آن چه باید کرد؟

در پایان، پس از آنکه همه اعضای حلقه تربیتی در بحث شرکت کردند و زمینه‌های
انجام بحث دو سویه بین اعضاء با یکدیگر و نیز بین مربی و متربی فراهم گردید
آنگاه مربی حلقه صالحین، به ارزشیابی نهایی نظرات مطرح شده در گروه می‌پردازد و
در پانزده دقیقه آخر وقت، ضمن جمع‌بندی مباحث، به نتیجه گیری نهایی می‌پردازد.

بنابراین، در روش حل مسئله، که شکل ساده شده آن برای طرح بحث در حلقه‌های تربیتی
صالحین مطرح شد، چهار مرحله اساسی وجود دارد:

اول: طرح مسئله در قالب یک فرضیه؛ مثل این فرضیه که “جنگ نرم، در واقع همان جنگ
معرفتی و عقیدتی دشمن با مکتب اهل بیت عصمت و طهارت (ع) است. ”

دوم: اتخاذ راهبرد مناسب انگیزه‌سازی درگروه، با هدف ترغیب آنان شرکت فعال در
مباحث، راهبردهایی همچون نمایش فیلم کوتاه، پخش کلیپ، ارسال یک بلوتوث، معرفی
کتاب و یا بیان یک خاطره و سایر راهبردهایی از این قبیل.

سوم: طرح سؤالات مرتبط با موضوع و پویا کردن بحث در بین اعضای گروه، با طرح
سؤالاتی از قبیل آنکه: شما فکر می‌کنید و در جنگ نرم خط مقدم کجاست؟ و یا دشمن
در این جنگ؟ کدام گروه از جامعه را هدف قرار داده است؟

و چهارم: جمع‌بندی مباحث و نتیجه گیری نهایی، که در این مرحله ابتدا مربی دیدگاه‌های
نادرست طرح شده توسط اعضاء را تصحیح می‌کند و سپس از نظرات درست ارائه شده در
گروه دفاع کرده و به نتیجه گیری نهایی می‌پردازد که در نهایت جلسه به این شکل
پایان می‌پذیرد.

 

بیان تجارب موفق

تجربه اول، ارسال دعوت نامه

در یک سمینار سراسری کشوری، که با موضوع “مسجد،
نماز و کار تربیتی” برگزار شده بود، امام جماعت یکی از مساجد پر رونق تهران بزرگ
می‌گفت: در بدو ورود به مسجد و پذیرفتن منصب امام جماعتی، به نزدیکترین مدارس
راهنمایی و دبیرستان محل رفتن و نام و آدرس دویست نوجوان منطقه را از مسؤلان مدرسه
گرفتم، سپس کارت‌های دعوت نامه شکیل و زیبایی تهیه نمودم و به خانه همه آن‌ها
فرستادم؛ متن دعوت نامه این گونه بود:

دوست خوبم آقای … … … … . . سلام علیکم

اینجانب روحانی جدید مسجد محله شما هستم و خیلی
دوست دارم نظرات ارزشمند شما را درباره برنامه‌های آینده این مسجد بدانم و به آن
عمل کنم لذا خواهشمندم در مراسمی که به همین مناسبت ترتیب داده شده است حتما شرکت
نمایید.

این امام جماعت با ذوق و خوش قریحه می‌گفت: با
این کار ۱۸۷ نفر از دویست میهمان دعوت شده نوجوان به مراسم، در آن شرکت کردند و
بعدها ۱۸۰ نفرشان مسجدی شده و به عضویت در برنامه‌های پایگاه در آمدند.

اهم دلایل موفقیت این تجربه عبارتند از:

۱- ابتکار عمل و نوآوری امام جماعت در طراحی
مراسم معارفه

۲- ابتدا به سراغ نوجوانان محله رفتن که آمادگی
بیشتری برای پذیرش این گونه دعوت‌ها دارند.

۳- به مخاطبان نوجوان و جوان شخصیت دادن از طریق
ارسال دعوت نامه برای تک تک آن‌ها

۴- مهم دانستن نظرات مخاطبان و شریک نمودن آن‌ها
در اجرای برنامه‌ها

۵- زمینه‌سازی مناسب برای جذب مخاطبان در همان
جلسه معارفه یا دیدار اولیه

تجربه‌ی دوم، راه‌اندازی مهد کودک شبستانی

یکی از مشکلات موجود دراکثر قریب به اتفاق مساجد
کشور، حساسیت بالای افراد مسن و پیرمردها و پیرزن‌های مسجدی نسبت به حضور کودکان و
نونهالان در برنامه‌های عبادی شبستان مسجد است به گونه‌ای که این امر باعث شده
بسیاری از مادران جوان از فیض حضور در نماز جماعت و سایر برنامه‌های عبادی آن
محروم بمانند.

در یکی از دوره‌های آموزشی کشور، که برای
سخنرانی با موضوع “آسیب شناسی که فرهنگی در مسجد” دعوت شده بودم، یک خواهر مسجدی
از یکی از استان‌های جنوبی کشور می‌گفت: ما این مشکل را با اختصاص یک اتاق پراز
اسباب بازی و کتاب داستان به کودکان، درست جنب در ورودی خواهران به شبستان مسجد حل
کرده‌ایم.

وی در ادامه عنوان کرد: با راه‌اندازی این “مهد
کودک شبستانی”، اکنون تعداد نمازگزاران خواهر مسجد محله ما چند برابر شده است و
بچه‌ها هم به این روش، تحت تربیت مربیان دلسوز و با انگیزه قرار می‌گیرند.

در این تجربه ارزشمند، در واقع خواهران مسجدی،
مشکل موجود را ابتدا به مثابه یک علامت سوال تلقی کردند و سپس با برنامه ریزی
عملی، به دنبال یافتن پاسخ مناسبی برای آن برآمدند مشکلی که با ارائه یک راه کار
عملی ساده و پیش پا افتاده، به آسانی و سهولت از میان برداشته شد.

تجربه‌ی سوم، زغال نویسی روی دیوار

در یک گردهمایی مربیان و سرگروه‌های صالحین کشور
در مشهد مقدس یک جوان با ذوق کرمانشاهی نقل می‌کرد: یک روز با هماهنگی خانواده‌ها
پنجاه کودک زیر پنج سال را در سالن بزرگی جمع کردیم و در قالب یک برنامه تفریحی
مسجدی به آن‌ها اجازه دادیم تا ظهر، با زغال روی دیوارها نقاشی بکشند. این فعال
فرهنگی در ادامه متذکر شد که بعدها، اکثر این بچه‌ها مسجدی شدند و معتقد بودند که
شیرین‌ترین خاطره عمرشان تا آنموقع همان نصف روز دیوار نویسی با زغال بوده است که
مربی مسجد برایشان ترتیب داده بود.

براین اساس چنانچه مشاهده می‌شود در این تجربه
موفق نیر نوآوری، ابتکار و خلاقیت مربی مسجدی و همچنین توانمندی او در موضوع مخاطب
شناسی کودکان و نونهالان، در کنار برگزاری برنامه‌ای پرنشاط و پرشور و هیجان
انگیز، ویژه این گروه سنی خاص موجب شده است تا پیوستن به جمع بچه‌های مسجد، برای
تک تک مخاطبان این طرح، شیرین، دوست داشتنی و خاطره انگیز شود.

تجربه چهارم، هیأت امناء جوان

یکی از بچه‌های قدیم جبهه و جنگ می‌گفت: وقتی
تصمیم گرفتیم کار فرهنگی را در مسجد شروع کنیم ابتدا با ترکیب اعضای هیأت امناء
مشکل داشتیم چون اکثر آن‌ها مسن، کم تحرک و بی‌سواد بودند.

در بدو امر هم نمی‌شد جلوی آن‌ها مقاومت کرد
زیرا آن‌ها جزء قدیمی ترهای مسجد به شمار می‌آمدند و تأمین بخش عمده‌ای از منابع
مالی مسجد را برعهده داشتند، گروهی از جوانان محل برنامه ریزی کردیم و در دراز مدت
در اداره‌ی امور مسجد نقش پررنگ‌تری ایفا نمودیم، بتدریج حامیان جدید مالی برای
اداره امور مسجد پیدا کردیم، حضورمان را در نمازها و سایر برنامه‌های عبادی مسجد
پررنگ نمودیم و سرانجام بعد از چهار سال و اندی، مقاومت و صبوری توانستیم همه
اعضای هیأت امناء را تغییر داده و جوان ترها را به عضویت در آن در آوردیم.

در این تجربه ارزشمند، همانطور که گفتیم سه عامل
اثرگذار در تغییر تدریجی ترکیب هیات امناء، از جمعیت غالب مسن ترها به جوانان وجود
دارد که به ترتیب به شرح ذیل می‌باشند:

* اول: حضور پررنگ و مستمر جوانان در نمازهای
جماعت و سایر اعمال عبادی مسجد.

* دوم: ایفای نقش مؤثر آنان در اداره‌ی امور
مسجد و جلب اعتماد نمازگزاران و اهالی محل

* و سوم: برنامه ریزی برای تغییر ترکیب هیات
امناء و مقاومت و صبوری تا رسیدن به نقطه هدف مطلوب

تجربه پنجم: ارتباط چهره به چهره

سال گذشته در یک برنامه‌ی زنده تلویزیونی، مسئول
یکی از بزرگترین هیأت‌های عزاداری شهر اصفهان که بالغ بر دوازده هزار عضو دارد می‌گفت:

کمیته تحقیق و پژوهش هیأت به این نتیجه رسیده
است که بهترین راه تأثیر گذاری در مخاطبان جوان و نوجوان، برقراری ارتباط چهره به
چهره، نفس به نفس و بالمشافهه می‌باشد که ما به این منظور، افرادی را مأمور کرده‌ایم
تا این کار را در هیات عزاداری عملیاتی نمایند.

وی همچنین با تأکید بر اهمیت موضوع سخنرانی،
توسط سخنرانان میهمان گفت: مسئولان هیات ما از دو ماه قبل، موضوع سخنرانی را با
سخنرانان هماهنگ می‌کنند و اگر سخنران در جلسه خارج از موضوع صحبت کند به او تذکر
می‌دهند.

علاوه بر این نوآوری مسئولان برنامه ریزی این
هیات عزاداری در نامگذاری مراسمات ویژه مذهبی طول سال نیز از دیگر نکات جالب توجهی
بود که ذکر آن در اینجا خالی از لطف نیست، بعنوان مثال: نامگذاری مراسم نیمه شعبان
با عنوان “یه روز می‌بینمت”، و دهه اول محرم به عنوان “عشق علیه السلام” و نیز جشن
میلاد ولادت حضرت زهرا (سلام الله علیها) با عنوان “مادر ستارگان”.

تجربه ششم، ده فرمانده، ده پایگاه

فرمانده یک پایگاه بسیج که حدود ۲۰۰ عضو عادی و
فعال داشت نقل می‌کرد: به جهت رشد هر چه بیشتر اعضای شورا پایگاه و کادرسازی برای
اداره آینده نظام، طرحی با عنوان “ده فرمانده، ده پایگاه” به مرحله اجرا درآوردیم
که بسرعت مجموعه ما را از رکورد و یکنواختی در آورد.

شکل اجرای این طرح این گونه بود که هر عضو شورای
پایگاه، بیست نفر از اعضای عادی را در قالب یک شورای مجزا، با تمام مسئولیت‌های
موجود در چارت سازمانی پایگاه به تنهایی مدیریت می‌کرد، که با این کار هم زمینه
رشد و فعالیت اعضاء فراهم می‌شد و هم توانمندی آن عضو شورا، برای انجام مسئولیت‌اشدر
پایگاه افزایش می‌یافت.

سه فایده اجرای این طرح عبارتند از:

۱- رشد و توانمند‌سازی اعضای شورای پایگاه

۲- کادرسازی برای اداره آینده امور در قالب
تشکیل شوراهای کارگاهی

۳- برقراری ارتباط با تمام اعضاء در قالب جلسات
هفتگی منظم

تجربه هفتم، نگاه مکتبی و تربیتی

چندی پیش در بازدید و سرکشی از حلقه‌های تربیتی
خواهران شهرستان مرزی تایباد، از سرگروه یک حلقه دبیرستانی خواستم که اعضای گروهش
را معرفی کند.

سرگروه حلقه که خود دانش آموز دوره متوسطه بود
با اعتماد به نفسی بالا و با شگرد تربیتی خاص به مشخصه اصلی، به معرفه اعضاء
پرداخت؛ اول؛ معرفی اسمی آن‌ها، به این ترتیب که مثلاً می‌گفت: خواهر فلانی. دوم؛
معرفی استعدادها و توانمندی‌های آن‌ها، به این شکل که مثلاً می‌گفت،: این خواهرمان
کاملاً مسلط به کامپیوتر است و یا اینکه ایشان در تدارکات تبحر دارد و دیگری عنصر
تبلیغاتی فعالی است. و سوم؛ معرفی اعضاء با طرح مسئولیت‌هایی که به هر یک از آنان
داده بود مثلاً به یکی می‌گفت: مسئول کمیته هنری، به دیگری می‌گفت: مسئول گروه
تحقیق و سومی را با عنوان مسئول کمیته حجاب و یا دبیر گروه و سایر مسئولیت‌هایی از
این قبیل معرفی می‌کرد.

در این تجربه موفق، سه نکته کلیدی تربیتی وجود
دارد که می‌توان از آن الگو گرفت:

* اول: نگاه مکتبی این خواهر سرگروه که تک تک
اعضاء را بجای “خانم” با عنوان “خواهر” معرفی می‌کرد.

* دوم: بیان توان و استعداد هر فرد که با این
کار به آنان انگیزه مثبت می‌داد.

* سوم: مسئولیت دادن به تک تک اعضای گروه که در
واقع با این کار کمک شایانی به رشد و شکوفایی آن‌ها خواهد شد.

تجربه هشتم؛ سخنرانی‌های پنج دقیقه‌ای

در یکی از مساجد شهر مقدس مشهد، چندین سال
متوالی مرسوم بود که هر شب یک جوان یا نوجوان مسجدی به مدت پنج دقیقه بین دو نماز
برای مردم صحبت می‌کرد و به ذکر حدیث، آیه و یا حکایت اخلاقی می‌پرداخت.

این اقدام، علاوه بر آنکه برای جوانان و
نوجوانان محل جذاب بود و کم کم رونق مسجد را به همراه داشت همچنین باعث شد تا در
سال‌های آینده، جمع کثیری از بچه‌های این مسجد، به تحصیل دروس حوزه علمیه بپردازند
و طلبه یا دانشجو شوند.

همچنین از دیگر فواید اجرای این طرح، افزایش
میزان مطالعه جوانان مسجدی و دقت، نکته سنجی و بالا رفتن اعتماد به نفس آنان در
دراز مدت بوده است بگونه‌ای که این کار بتدریج، سطح کیفی کار فرهنگی در این مسجد را
به نحو چشمگیری ارتقاء بخشیده بود.

تجربه نهم؛ فرزند مادران شهید

یکی از مسئولان صالحین کشور، در یک گردهمایی
فرهنگی، ضمن تأکید بر ضرورت کمک به حل مشکلات مردم توسط جوانان مسجدی می‌گفت: در
یکی از مناطق محروم کشور، جوانان مسجدی و مومن، در قالب اجرای یک طرح ارزشی و
اثرگذار، هر کدام به نمایندگی از شهدا، مسئولیت کمک رسانی به خانواده یک شهید را
بر عهده گرفته‌اند و مدام از آن‌ها سرکشی می‌نمایند.

در این طرح که باعث تعمیق ارتباط جوانان مسجدی
با مردم شده است برخی از جوانان “خادم شهدا” و برخی نیز “خادم مستمندان” می‌باشند.

تجربه دهم، تبلیغ اثرگذار و گزینش جدی

تابستان ۸۹، همزمان با گسترش کمی و کیفی مأموریت
صالحین در کشور فعالان فرهنگی یکی از مساجد مشهد مقدس با محوریت یک روحانی جوان
مؤمن و انقلابی اقدام به جذب و راه‌اندازی دوازده حلقه صالحین از بین دانش آموزان
منطقه نمودند.

یکی از روش‌های تلبیغ برای جذب در این مجموعه
مسجدی، تولید سی دی با مضامین عالی تربیتی بود که شامل؛ سه نوع مطلب متفاوت بوده
است. اول؛ معرفی مجموعه مسجد و برنامه‌های جاری آن. دوم؛ ارائه برخی پیام‌های
تربیتی ویژه خانواده‌ها و سوم؛ بیان هشدار گونه برخی معضلات اخلاقی و اجتماعی خاص
که جوانان و نوجوانان امروزی را تهدید می‌کند.

همچنین از دیگر ابتکارات مسئولان این مجموعه
موفق آن است که در این مسجد، از هر نوجوان دواطلب، قبل از عضویت در گروه مصاحبه به
عمل می‌آید که قبولی در این مصاحبه در واقع شرط عضویت وی در مجموعه بشمار می‌آید،
علاوه بر این، به منظور هماهنگی هر چه بیشتر والدین بچه‌ها با برنامه ریزی‌های
گروه، از آن‌ها نیز جهت تکمیل مراحل گزینش فرزندانشان در مسجد، حتماً مصاحبه ویژه
والدین بعمل می‌آید که آن‌ها در این نشست، با برخی مسائل مهم تربیتی لازم آشنا می‌شوند.

علاوه بر این، از دیگر برنامه‌های اثرگذار این
مسجد، ابداع روشی جدید برای انس نوجوانان با قرآن است، که در این روش سعی می‌شود
بهره مندی معنوی اعضای حلقه‌های تربیتی از تلاوت قرآن مجید بالا برود بگونه‌ای که
نوجوانان یاد می‌گیرند، ساعاتی خاص با قرآن خلوت کنند و حل مشکلات‌شان را در زندگی
از قرآن طلب نمایند.

به هر حال یکی از مهمترین ثمرات تلاش یکساله تیم
مربی گری این مسجد و پایگاه در سال گذشته، ورود همزمان بیست نوجوان سوم راهنمایی
با معدل بالای ۱۸ به حوزه علمیه و آغاز به تحصیل دروس اسلامی، توسط آنان است.

جلوه‌های ایثاردر جنگ نرم

کسانی که اکنون، رسالت اقناع و فرهنگ‌سازی جریان
صالحین را در کشور بر عهده دارند، برای انجام صحیح این مأموریت در وهله‌ی نخست،
باید تلاش کنند که قابلیت اجرایی شدن این فرآیند مهم را، به شیوه‌ای کاملاً مصداقی
و کاربردی و با ذکر ادله‌ی لازم و کافی، به مخاطبانشان معرفی نمایند و سپس به بیان
راهکارهای عملیاتی مناسب و نیز شواهد عینی و مصداقی انجام این کار در جریان اجرای
صالحین بپردازند.

بعنوان مثال، ستاد صالحین خراسان رضوی، اواسط سال ۸۸، به منظور
اثبات دو ایده مهم “ما می‌توانیم” و “می‌شود” اقدام به شناسایی مساجد فعال استان
نمود و اولین همایش الگوهای برتر اجرای صالحین این استان را در مشهد برگزار کرد،
این ستاد همچنین در اوایل سال ۸۹، اجرای طرح فعال‌سازی مساجد مدل و پایگاه‌های
اسوه صالحین را در دستور کار خویش قرار داد که در فاز یک این حرکت، ابتدا فعال‌سازی
۳۱۳ مسجد نمونه استان را نقطه هدف خود می‌دانست.

به دیگر سخن آنکه، برای انجام موفق صالحین در کشور، ابتدا باید
بتوان مخاطبان را به نمونه‌های ایده آل و محقق شده این کار در شهرها و روستاهای
استان خودشان ارجاع داد، چنانکه برای انجام این کار در سطح استان و شهرستان‌ها
انجام اقداماتی از قبیل: فراهم آوردن فرصت بازدید از مساجد موفق و نیز ایجاد بستر
مناسب جهت تبادل تجربیات برتر از سوی ستادهای صالحین، در واقع به منزله طی نمودن
راه میانبر رسیدن به اهداف گروه ترویج و تبلیغ در راستای رساندن پیام صالحین می‌باشد.

به هر حال صالحین، هرچند هنوز، به مثابه نهالی تازه و نورس می‌باشد
که نیازمند مراقبت شدید و رشد و پیشرفت مداوم، بی‌وقفه و رو به جلو است، اما در
عین حال، در همین مدت کوتاه از عمر صالحین نیز جلوه‌های متعددی از عشق و ایثار به
انجام کارفرهنگی در راستای تحقق منویات مقام معظم رهبری، به همت مجاهدان و مبارزان
راه حق و در مواجهه با جنگ نرم، آفریده و خلق شده است که بیان آن در این مجال،
خالی از لطف نیست.

۱- در روستای باغشن گچ شهرستان نیشابور، به همت چند دانشجو و طلبه
انقلابی و رسالتمند، تاکنون، چهارده حلقه تربیتی صالحین، طی یک سال گذشته فعال شده
است که حضور ایثارگرانه یک دانشجوی دکتری و طلبه درس خارج خوان، بعنوان عنصر محوری
این جریان، اصلی‌ترین عامل رونق مسجد در این روستای پرجمعیت می‌باشد.

۲- در روستای فرح آباد کاشمر نیز یک خواهر بسیجی فعال، با مجاهدت
ارزشمند خویش در عرصه جهاد فرهنگی، تاکنون توانسته است دوازده حلقه تربیتی متعلق
به رده‌های سنی نونهال تا بزرگسال را در حسینیه‌ی روستا فعال نماید، در بازدید
ستاد صالحین استان از حلقه‌های تربیتی این روستا آن خواهر متعهد و مسئول، در حالی
گزارش کار را ارائه می‌کرد که یک فرزندش را در بغل گرفته بود و فرزند دیگرش را که
حدود سه یا چهار سال سن داشت دست در دست همراه خود راه می‌برد.

نکته جالب توجه این است که در این روستا همچنین تیم‌های مربی گری
تربیتی با حضور سرگروه‌های حلقه‌های صالحین راه‌اندازی و فعال شده بود و امورات
مربوط به حلقه‌ها در قالب نظامی شورایی و بصورت اتاق فکر صالحین روستا پی گیری و
دنبال می‌شد.

۳- چندی پیش جوانان مسجدی یکی از محلات مشهد مقدس به شکلی خود جوش،
اقدام به تشکیل ستاد دائم صالحین منطقه نموده و میثاق بسته‌اند که حتی بدون حمایت
نهادها و ارگان‌های ذی ربط، تنها با هدف تحقق خواست ولی امر ملسمین و مقام عظمای
ولایت، فعال‌سازی مساجد را تا ظهور امام عصر (عجل الله تعالی فرجه الشریف) و تا
پایان عمر مجدانه و پرشور دنبال نمایند.

۴- یکی از مسئولان صالحین شهرستان‌های استان می‌گفت: تا بحال ۷۰
مورد بازدید و سرکشی از پایگاه‌های صالحین شهر و روستا را طی یکسال گذشته، با
وسیله‌ی نقلیه شخصی خودم رفته‌ام و برای این کار جوایزی را نیز با پول خودم تهیه
نموده و به اعضای حلقه‌های تربیتی صالحین اهدا کرده‌ام.

۵- برادر دیگری می‌گفت: از موقعی که در شجره طیبه‌ی صالحین مسئولیت
گرفته‌ام آن قدر شب‌ها دیر به خانه‌ام می‌روم که شاید بچه هایم کم کم مرا فراموش
کنند و دیگری نیز می‌گفت: وقتی که اهداف بزرگ جریان صالحین را به یکی از بزرگان
شهرمان گزارش دادم. به من گفت: سعی کن تا زنده‌ای برای این کار از خواب و استراحتت
کم کنی و امروز کمتر بخوابی، که بعد از مرگ به‌اندازه کافی فرصت برای خوابیدن پیدا
خواهی کرد.

به هر حال همواره باید توجه داشت که در این راه هرگز نمی‌توان بدون
طرح و برنامه کسی را تربیت کرد پس اکنون به دلیل آنکه رشد و تربیت انسان، در طول
پروسه حیات وی و براساس طرح و برنامه مربیان تربیتی و پرورشی او محقق خواهد شد در
این مجال، به بیان اهمیت داشتن طرح و برنامه در راه تربیت و تعالی افراد می‌پردازیم.

نقل شده است که یکبار، یک مربی مهد کودک در کشور ژاپن، به بچه‌های
کلاسش گفته بود که امروز به بعد هرکس از کسی بدش آمد یک سیب زمینی را داخل یک کیسه
کتان بیاندازد. بعد از چند هفته، مربی از بچه‌ها خواست تا کیسه‌ها را به مهد کودک
بیاورند، بعضی گفتند: زیاده شده و سنگین است! و بعضی گفتند: گندیده، فاسد شده و
قابل حمل نیست! سپس در این مرحله، مربی به بچه‌ها گفت: بچه‌ها من با این درخواست
می‌خواستم به شمار بیاموزم که کینه چیز بسیار بدی است و اگر از دیگران کینه به دل
بگیرید در کوتاه مدت زیاد می‌شود، می‌گندد و دل هایتان را تیره خواهد کرد.

این ماجرا در واقع شاهد مثالی از داشتن طرح و برنامه تربیتی است که
در واقع جزء رسالت‌های اصلی سرگروه‌های صالحین در مسیر رشد و تعالی اعضای حلقه
تربیتی به شمار می‌آید.

چنانچه تجربه سی سال گذشته انقلاب نیز در این خصوص ثابت کرده است
که هر وقت متولیان امر تربیت و تعلیم، دست روی دست هم گذاشته‌اند و بدون تلاش و
برنامه ریزی خاص، صرفاً آرزو کرده‌اند که فرزندانمان را درست تربیت کنیم، کاری از
پیش نبرده‌ایم و درجا زده‌ایم.

در مقابل، چه بسا دیده می‌شود که گاهی افراد غیر مسلمان و متولیان
امور در کشورهای غیرمسلمان، تنها با هدف تربیت “شهروند نمونه” و یا ساختن “انسان
موفق” و از این قبیل، طرح‌ها و برنامه‌های تربیتی عمیق و هدفداری را اجرا می‌کنند
که مسلمانان با داشتن این همه منابع ارزشمند تربیتی و آموزه‌های کم نظیر دینی تا
بحال از آن غافل مانده‌اند.

بعنوا مثال در این رابطه، بررسی اجمالی زوایای پنهان کارتون
پربیننده و پرطرفدار “پینوکیو” به سازندگی کارلوکولودی ایتالیایی، خالی از لطف
نیست و همانگونه که توضیح خواهیم داد متوجه خواهید شد که در این کارتون چند مؤلفه
اثرگذار تربیتی عمیق و اثرگذار، مورد توجه و عنایت سازندگان آن قرار گرفته است.

در کارتون پینوکیو، همواره دو کاراکتر معروف به “گربه نره” و
“روباه مکار”، نقش نفس اماره و امر کننده به بدی‌ها را بازی می‌کنند، کارکترهایی
که مدام سر راه پینوکیو قرار گرفته و او را از کار کردن، درس خواندن و گوش کردن به
حرف‌های پدر پیرش “پدر ژپتو” باز می‌دارند.

در این میان، پینوکیو گاهی تحت هدایت رسول باطنی قرار گرفته و
وجدانش او را نهیب می‌زند که مثلاً این کار، کار درستی نیست و یا در برخی مواقع
دلسوزی‌های نصیحت گونه فرشته خانم مهربان را در کنارخودش احساس می‌کند که این
شخصیت در واقع نقش رسول بیرونی را برای تربیت پینوکیو بازی می‌کند.

کارلو کولودی، جامعه هدف را تمامی کودکان دنیا قرار داده و به
مخاطبانش می‌آموزد که اگر درس نخوانید و کار نکنید و در عین حال آرزو داشته باشید
به دنیایی سراسر سرگرمی و تفریح بروید و در شهری موسوم به شهربازی‌ها و تفریحات
زندگی کنید و در عین حال به چیزی جز لهو و لعب و بازی و سرگرمی فکر نکنید، این کار
ممکن است اما باید بدانید که در واقع این چنین شهری، جای سکونت انسان نیست بلکه
اول باید آدم‌ها تبدیل به الاغ شوند و پس از آن اجازه ورود و زندگی در این شهر
پیدا خواهند کرد.

همچنین در قسمت‌های پایانی این کارتون، پینوکیو وقتی سرش به سنگ می‌خورد
و تلخی کارهای زشتش را احساس می‌کند در نهایت امر، با طی دوره‌های ندامت و پشیمانی
و بازگشت به خوبی‌ها، تبدیل به آدم می‌شود، در حالی که پیش از آن، تنها عروسکی
چوبی بوده است، در واقع پینوکیو وقتی بی‌قیدی و بی‌شرطی را در زندگی کنار می‌گذارد
تازه آدم می‌شود.

نتیجه‌ای که از طرح این بحث می‌خواهیم بگیریم آن است که سرگروه‌های
حلقه‌های تربیتی صالحین، برای تربیت افراد و درونی کردن دستورات دینی در آنان، بیش
از همه نیازمند داشتن طرح و برنامه می‌باشند زیرا که در واقع فرآیند تربیت انسان‌ها،
هیچ گاه بدون انجام زمینه‌سازی و بستر‌سازی لازم و کافی و برنامه ریزی دقیق و
علمی، مقرون به هدف و اصل به نتیجه مطلوب نخواهد بود و درست به همین دلیل است که
به عقیده صاحب امر، برای گروه‌های سنی مختلف در تربیت، روش‌های متفاوت و مختلفی
وجود دارد که شناخت آن، مستلزم تلاش و پیگیری مجدانه فرد مربی و سرگروه است. بر
این اساس و در ادامه، به جهت اهمیت موضوع، به بیان چند نمونه طرح و برنامه تربیتی،
متناسب با اهداف جریان صالحین در کشور می‌پردازیم.

پائیز سال قبل، یک روز غروب که به خانه برگشتم، دختر چهارساله‌ام
به استقبالم آمد، سلام کرد و دستم را گرفت و مرا با خود به داخل اتاقش برد، پنجره
اتاق را باز کرد و گفت: امروز مربی حلقه صالحین به ما گفته که با پدرتان کنار
پنجره بروید و خدا را تماشا کنید!

پرسیدم: چطور می‌توان خدا را تماشا کرد؟ گفت: از نور، صداها، ماه و
ستارگان آسمان.

به این ترتیب متوجه شدم در واقع، مربی صالحین این حلقه تربیتی،
برای معرفی خدا به بچه‌ها، از روی آیات و نشانه‌ها، دست به ابتکار عمل جالبی زده
است و با طرح و برنامه‌ای از پیش طراحی شده سعی کرده تا ذهن بچه‌ها و والدینشان را
با این موضوع مهم درگیر نماید.

همچنین چندی قبل، دو سه روز مانده به مراسم نیمه شعبان، این مربی
خلاق و با انگیزه، دعوت نامه‌ای به صورت گلبرگ‌های به هم پیوسته کاغذی متشکل از
کاغذهای رنگی متنوع درست کرده بود و به اعضای گروه برای شرکت در جشن ولادت امام
عصر (عجل الله تعالی فرجه الشریف) داده بود که در صفحه اول آن، با جملات زیبا این
عید بزرگ تبریک گفته شده بود، در صفحه بعدی برنامه‌های روز جشن به چشم می‌خورد و
در صفحه آخر برای هر عضو حلقه تربیتی جمله‌ای مناسب با نیاز، استعداد و حال و هوای
خودش نوشته شده بود.

بعنوان مثال، در این گلبرگ‌ها، برای دختری که چند سال قبل پدرش را
از دست داده بود نوشته شده بود: دخترم هر وقت احساس تنهایی می‌کنی و دلت برای
عزیزانت تنگ می‌شود بدان که همان وقت هر کس را که دوست داری و خدای مهربان او، هر
دو به فکر تو هستند.

یک نقیصه جدی

متأسفانه اکنون علی رغم
گذشت بیش از سی سال از عمر پربرکت جمهوری اسلامی در کشور، هنوز متولیان امر
نتوانسته‌اند برخی خلائ‌های جدی و اساسی، فراروی فعالیت‌های فرهنگی اصیل را
شناسایی و مرتفع نمایند. بعنوان مثال تاکنون هنوز مشخص نشده است که اگر کسی بخواهد
تجربیات موفق مساجد نمونه و اسوه در سایر مراکز استان‌ها و شهرهای کشور را بررسی
کرده و الگوبرداری نماید به کجا باید مراجعه نماید؟ و یا اینکه اگر یک مربی تربیتی
مسجدی، در خلال انجام کار، درباره نظام حلقه داری و فرآیند اجرای صالحین سوالی
داشته باشد و یا به ابهامی بر بخورد از کدام مرجع پاسخگو می‌تواند پاسخ سوالش را
بپرسد؟

به دیگر سخن آنکه، آیا نباید اکنون، پس از گذشت
سی سال از دوره احیاء مجدد مساجد شیعه پس از پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی، حداقل
در هر استان و در هر کلان شهر کشور، یک “کلینیک مشاوره کار فرهنگی مسجدی” و یا یک
بانک جامع اطلاعاتی “مساجد اسوه” و مدل‌های موفق آن شهر و دیار و نیز دلایل موفقیت
این مساجد، وجود داشته باشد تا فعالان فرهنگی مسجدی، جهت پیشبرد امور و رسیدن به
اهداف از آن بهره ببرند؟

در هر صورت در مطالب بعدی به جهت اهمیت موضوع،
به بیان ده تجربه موفق و برتر جریان فعال‌سازی مساجد شیعه در آخر الزمان (جریان
صالحین) می‌پردازیم تجربیاتی که طی سال‌های گذشته در برخی مساجد فعال کشور رخ داده
و اکنون می‌تواند الگوی عملی مناسبی فرا روی دیگران باشد.

یک مربی نمونه در شجره طیبه صالحین

salehin

لازم است که یک مربی نمونه در شجره طیبه صالحین، برای ایجاد حلقه‌های استاندارد و کیفی، به این امور توجه کند: (این موارد برای جایگاه یک مربی به معنای اصطلاحی در تشکیلات صالحین ذکر می‌شود که البته بعضی از آنها برای سرگروه هم قابل فرض است.)

۱٫ بداند که کیفیت، یعنی ایجاد بستری مناسب جهت تربیت انسان‌های صالح؛

۲٫ باید خودش با کیفیت و اثرگذار باشد؛ پس برای رشد و تعالی معنوی و تربیتی و بصیرتی خودش، برنامه‌ریزی و همّت کند؛

۳٫ باید آن‌قدر معنویت خود را زیاد کند که معنویت او به سرگروه‌ها و متربیان سرایت کند؛

۴٫ هر روز، بعد از نماز دعا کند که خداوند و اهل‌بیت علیهم‌السّلام، او را در این امر خطیر؛ یعنی تربیت انسان‌های صالح، یاری فرمایند؛

۵٫ بداند که تا وقتی سرگروه‌ها از لحاظ علمی و تقوایی ارتقا نیابند، حلقه‌هایشان باکیفیت نمی‌شود؛ پس سعی و تلاشش را جهت برنامه‌ریزی برای حلقه سرگروه‌ها بیشتر کند؛

۶٫ کادریابی و انتخاب سرگروه را حسّاس‌ترین بخش کار خود قرار دهد؛

۷٫ بداند که باید برای حلقه تربیتی سرگروه‌های خود، سیر و برنامه مشخصی داشته باشد و با استفاده از روش‌های جذّاب و اثرگذار، مانند کارگاه بحث، دعوت از کارشناسان علوم تربیتی و…، بر محتوای حلقه بیفزاید؛

۸٫ سرگروه‌های حلقه‌های زیرمجموعه‌اش را شناخته و ضمن آشنایی با شیوه‌ها و روش‌های آنان، آنها را متناسب با شخصیت و روحیاتشان راهنمایی کند؛

۹٫ بداند که حلقه‌های زیرمجموعه‌اش باید برنامه‌ریزی و سیر مشخصی داشته باشند، پس با نظارت بر برنامه‌ریزی و عملکرد آنها، اهداف شجره طیبه صالحین را دنبال کند؛

۱۰٫ سؤالات سرگروه‌ها از او، نشانه رشد و پیشرفت و علاقه آنها به دانستن است، پس ضمن پاسخگویی دقیق و شفّاف به سؤالاتشان، از آنها به دلیل پرسیدن سؤال، تشکّر کرده و حتی تشویقشان کند؛

۱۱٫ در نظارت بر برنامه حلقه‌ها به این نکته دقت کند که همه برنامه‌های حلقه باید دارای خروجی تربیتی باشد و توجه داشته باشد که مشاوره دادن به همه سرگروه‌ها کاری بس دشوار است؛ لذا نیازمند مطالعه، تحقیق و مشاوره گرفتن از سرمربیان می‌باشد؛

۱۲٫ مشترکات فکری‌ای که با سرگروه‌ها دارد، به منزله معبری برای عبور از موارد اختلاف با سرگروه است؛ پس بکوشد تا با تکیه بر آن نقاط مشترک، مسیر را برای آینده هموار سازد؛

۱۳٫ اگر در مواردی با سرگروه دچار اختلاف شد، در صورتی که مورد اختلاف، سلیقه‌ای است، از آن گذشته، و اگر مورد، اعتقادی و یا مبنایی است، با حلم و بردباری و روش‌های نوین تربیتی، او را راهنمایی کند؛

۱۴٫ سرگروه‌ها را درک کند و بداند که آنها با وجود تحصیل، اشتغال و جایگاه اجتماعی، زمان و انرژی قابل توجهی برای اداره حلقه‌هایشان می‌گذارند؛ پس اگر نتوانستند توقّعات او را برآورده سازند، با ملایمت و مدارا یاریشان کند؛

۱۵٫ هر چند جلسه یک‌بار، با هماهنگی با سرگروه‌ها به حلقه‌هایشان رفته و در حلقه آنها شرکت و بر کیفیت اداره حلقه‌شان نظارت کند؛ پس از حلقه، ابتدا نکات مثبت را به‌صورت مشروح و با تشویق، ذکر و سپس نکات منفی را با بیان راه حل و در خلوت، مطرح کند؛

۱۶٫ بداند که لغزش یک سرگروه، برابر است با لغزش تمام اعضای گروه و بداند که مسئولیت تربیت صحیح و دینی برعهده اوست؛

۱۷٫ جهت انتخاب و تأیید سرگروه‌ها، با آنها مصاحبه نماید و در ضمن آن، ملاک‌های یک سرگروه خوب را نسبت به او بسنجد و اگر شرایط لازم را داشت، به او اجازه فعالیت بدهد و یا قبل از تشکیل گروه، او را برای سرگروه شدن آماده کند؛

۱۸٫ روش‌های تربیت صحیح از نظر اسلام را فرا گرفته و آن روش‌ها را برای سرگروه‌ها تبیین نماید؛

۱۹٫ شبهات روز را مطرح نموده و ضمن تشکیل کارگاه بحث، آن شبهات را به صورت دقیق پاسخ دهد؛

۲۰٫ شیوه پاسخگویی به شبهات را به سرگروه‌ها آموزش داده و قدرت تجزیه و تحلیل آنها را با برگزاری کارگاه بحث، افزایش دهد؛

۲۱٫ نسبت به آسیب‌شناسی تربیتی، معرفتی و بصیرتی حلقه‌ها اقدام نموده و پی‌گیر راهکارهای برون‌رفت از آنها و رفع آسیب آنها باشد؛

۲۲٫ در حلقه مربیان شرکت مستمر و فعال داشته و نیازهای فکری و اعتقادی خود را با سرمربی، در میان بگذارد. با توجه به بی‌نظیر بودن آثار شهید مطهری (ره)، نسبت به برگزاری سیر مطالعاتی با کتب مناسب، برای سرگروه‌ها اقدام نماید.

در پایان، به‌طور مختصر می‌توان گفت که رمز موفقیت یک مربی موارد زیر است: معنویّت، عقلانیت، تخصّص، صبر و استقامت.


ویژگیها و وظایف مربی شجره صالحین

آموزگار دهکده

تعریف مربی:

فردی است با تجربه و آشنا به مبانی و اصول و مسلط به روش‌های تربیتی که توانایی اداره و رشد و ارتقای حلقه سرگروه‌ها را دارد.

ویژگی های مربی:

الف) شرایط عمومی:

·     معتقد به نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران

·     اعتقاد قلبی و عملی به ولایت مطلقه فقیه

·     التزام عملی به دین مبین اسلام

·     دارای انگیزه و علاقه لازم به منظور تربیت نیروی انسانی

·     تأیید امنیتی مراجع ذی‌صلاح

ب) تربیتی:

·  آشنا به مبانی و اصول تربیتی

·  مسلط به روش‌های تربیتی

·  داری قدرت تشخیص آسیب‌ها و آفت‌های تربیتی

ب) معرفتی

·  آشنایی تفصیلی به مبانی و اصول تفکر اسلامی

ج) بصیرتی

·  انقلابی و ولایی بودن

·  قدرت تشخیص صحیح جریانات فکری، سیاسی و انقلابی

·  حضور در صحنه جهت دفاع از آرمان‌های حضرت امام خمینی(ره) ومقام معظم رهبری (مدظله العالی)

د) مدیریتی و مهارتی

·  سابقه کار تربیتی و گروه داری

·  قدرت برقراری ارتباط و حرکت بخشی در مسائل تربیتی

·  توان برنامه ریزی مدیریتی و نظارت بر سرگروه‌ها و گروه‌های تربیتی

·  توانایی کادرسازی و پرورش کادر

هـ) اجتماعی

·  قدرت مخاطب شناسی

·  قدرت اقناع

·  فن بیان

و) علمی

·  حداقل لیسانس یا سطح 2 حوزه یا اشتغال به رسائل و مکاسب

ز) معنوی

·  دارای شخصیت متعادل جهت الگوگیری تربیتی

·  معتقد به لزوم پیشرفت معنوی

·  اهل مشورت و همفکری

·  دارای سعه صدر

·  آشنا به شرایط خانواده‌های محروم و فقیر

 

وظایف و انتظارات :

الف) وظایف سازمانی

·  انجام مأموریت‌های محوله سازمانی

·  حضور در کلیه همایش‌های فصلی و ارائه گزارش از فعالیت‌های محوله

·  همکاری و همفکری با مسئولین و ارگان‌های بسیج

·  رعایت شرایط و قوانین حاکم در سازمان بسیج

·  کمک و همیاری در پیشبرد برنامه‌های بسیج

·  شرکت در برنامه‌ها و فعالیت‌های بسیج

ب) نسبت به سرمربی و استاد

·  اخذ مشورت و استفاده از سرمربی در راستای رشد و تعالی معنوی

·  کسب تجربه و همفکری با سرمربی مربوطه در زمینه اصول و روش‌های تربیتی

·  حضور مداوم در جلسات تربیتی حلقه مربیان و ارائه گزارش از برنامه‌ها و فعالیت‌های انجام شده

ج) نسبت به سایر مربیان

·  ایجاد هماهنگی و وحدت رویه در فعالیت‌های تربیتی

·  همکاری و مساعدت در اجرای برنامه‌های یکدیگر

·  تبادل تجربیات و روش‌های عملیاتی کردن برنامه‌ها و اهداف شجره طیبه صالحین

د) نسبت به سرگروه‌ها

·  ارتقای علمی و عملی سرگروه‌ها

·  مراقبت و نظارت بر روند رشد و تکامل سرگروه‌ها

·  پاسخگویی و رفع شبهات تربیتی، معرفتی، بصیرتی سرگروه‌ها

·  استفاده مناسب از ابزار تشویق و ترغیب

·  احراز قابلیت‌های لازم و تأیید صلاحیت‌های تخصصی سرگروه‌ها

·  شناسایی و ارتباط افراد خبره در زمینه مسائل معرفتی و بصیرتی (معین) ومعرفی آنها به سرگروه‌ها درصورت نیاز

· تشکیل جلسات منظم حلقه سرگروه‌ها، جهت برنامه‌ریزی و حرکت‌بخشی تربیتی و ارائه                    راه‌کارهای مناسب

·  سرکشی به حوزه فعالیت خود در عرصه تربیت و بررسی فعالیت‌های سرگروه‌ها از نزدیک

·  شناسایی استعدادهای سرگروه‌ها و کادرسازی خاص

هـ) نسبت به متربیان

·  ارتقای علمی و عملی متربیان از طریق سرگروه

·  نظارت بر سیر تربیتی متربیان در حلقات تربیتی و مشورت‌دهی از طریق سرگروه

· پاسخگویی و رفع شبهات تربیتی، معرفتی، بصیرتی متربیان با استفاده از معین‌های معرفتی و بصیرتی                    و سایر امکانات

و) نسبت به جامعه :

·  همکاری، هماهنگی و همفکری با متولیان امور فرهنگی در راستای اجرای برنامه‌های تربیتی و فرهنگی

·  ارتباط و تعامل سازنده با ائمه جمعه و علمای حوزه فعالیت

· ارتباط و تعامل سازنده با امام جماعت و فرمانده پایگاه و سایر متولیان مسجد جهت آماده‌سازی                مسجد برای امر تربیت

·   تکیه بر مسجد به عنوان محور فعالیت‌های تربیتی نسل جوان

 

روش انتخاب مربی:

مربی پس از احراز شرایط لازم به ترتیب روش زیر انتخاب می‌گردد:

1.   پیشنهاد معاونت تربیت و آموزش ناحیه مقاومت

2.   تأیید مکتبی و امنیتی از مراجع مربوطه

3.   احراز صلاحیت توسط سرمربی

4.   تأیید معاونت تربیت و آموزش سپاه استان

5.   تأیید معاونت تربیت و آموزش سازمان بسیج مستضعفین

تبصره1: رد صلاحیت یا عدم کفایت مربی در طول مأموریت خود به پیشنهاد هر یک از مراجع فوق و تأیید مراجع بعدی ثابت شده و لازم‌الاجرا خواهد بود.

تبصره2: معاونت تربیت و آموزش ناحیه مقاومت موظف است از بین واجدین شرایط پیش‌بینی شده، بهترین و مناسب‌ترین افراد را انتخاب و پیشنهاد نماید.

 

مدت مأموریت مربی:

مدت مأموریت مربی در شجره طیبه صالحین یک دوره 3 ساله تعیین می‌شود. ابقاء هر یک از مربیان سابق نیز پس از مدت مذکور و تأیید مراجع تخصصی مذکور در بند فوق (بند روش انتخاب مربی) ممکن خواهد بود.

 

حیطه مأموریت مربی:

الف) از نظر مکان:

نظارت مربی بر سرگروه‌ها به صورت مستقیم و متربیان به صورت مستقیم و غیرمستقیم در کلیه جلسات، برنامه‌ها، هماهنگی‌ها و متن جامعه خواهد بود. حوزه مدیریتی و نظارتی وی بر اساس جغرافیای سرگروه‌های زیرمجموعه تعیین می‌گردد.

ب) از نظر زمانی:

زمان آغاز مأموریت مربی پس از ابلاغ حکم مأموریت وی و پایان آن همزمان با پایان مدت مأموریت                            (که در بند مدت مأموریت) ذکر شده است تعیین شده و در صورت تمدید حکم، تا پایان مدت آخرین حکم                   وی ادامه خواهد داشت.

ج) از نظر نیروی انسانی:

مربی بر کلیه سرگروه‌ها و متربیان زیرمجموعه خود تسلط و نظارت خواهد داشت. تعداد افراد زیر مجموعه مربی بر اساس تعداد افراد زیرمجموعه سرگروه‌های مربوطه مشخص می‌گردد.

تبصره: هر مربی بر اساس پراکندگی جغرافیایی سرگروه‌ها حداقل 10 و حداکثر 20 سرگروه‌ را در یک حلقه سرگروه‌ها هدایت و رهبری می‌کند.

 

د)عرصه فعالیت:

تبیین و تشریح روش‌های تدوین شده در زمینه‌های تربیت،‌ معرفت و‌ بصیرت اعضای شجره طیبه صالحین.

شناسنامه : شناسنامه هر یک از مربیان بر اساس اطلاعات شخصی شناسنامه‌ای وی و سایر اطلاعات خواسته شده از طرف مراجع مربوطه، توسط معاونت تربیت و آموزش ناحیه مقاومت، جمع‌آوری شده و علاوه بر نگه‌داری در بایگانی مکتوب در نرم‌افزار مربوطه ثبت خواهد شد.

 

فرایند ارتقاء مربی به سرمربی:

 

 

حقله مربیان:

جمع مشخص و محدودی از افراد با تجربه و مسلط به روشهای تربیت اسلامی که توانایی نظارت و  قدرت حرکت بخشی گروههای تربیتی را با استفاده از ظرفیت سرگروه‌ها داشته و توسط سرمربی مدیریت و رهبری می شود.

* ثمرات حلقه مربیان:

·  رشد معنوی و علمی مربیان تحت نظارت سرمربی

·  استفاده از تجارب تربیتی سرمربی و سایر مربیان

·  پاسخ‌گویی به شبهات و سئوالات مربیان

·  ایجاد وحدت رویه در فعالیت‌های تربیتی

·  تقویت بُعد تربیتی، معرفتی، و بصیرتی مربیان

·  افزایش توان مدیریتی و مهارتی مربیان

* آسیب‌های حلقه مربیان:

·  ضعف در مشورت و هماهنگی با سرمربی مربوطه و وقوع در اشتباهات مکرر به دلیل رفتار خودسرانه

·  عدم هماهنگی با سرگروه‌ها در متن کار تربیتی و اعتنا به نظریه‌پردازان

·  روزمرّگی به دلیل عدم برنامه ریزی و آینده نگری

·  ضعف تحلیل و تشخیص به دلیل عدم مطالعه و رشد علمی

·  ضعف روحیه و قدرت تأثیر به دلیل کاهش حرکت معنوی و خودسازی

·  توجه نکردن به نظرات و تشخیص‌های سرگروه‌ها به دلیل آفت‌هایی از قبیل عُجب و ریا و خودخواهی

* زمان و مکان تشکیل حلقه:

حلقه مربیان به صورت ماهیانه در سطح شهرستان‌ها یا محل مشخصی که در جغرافیای حوزه فعالیت سرمربی مربوطه باشد، با حضور وی تشکیل می‌شود.

تبصره1: زمان و مکان برگزاری اولین جلسه توسط معاونت تربیت و آموزش ناحیه مقاومت مربوطه تعیین              خواهد شد.

تبصره2: هماهنگی و مدیریت تشکیل و راه‌اندازی حلقه‌های مربیان بر عهده معاونت تربیت و آموزش ناحیه مقاومت مربوطه خواهد بود.





تاریخ : چهارشنبه 8 آذر‌ماه سال 1396 | 09:58 ب.ظ | چاپ | نویسنده: . | نظرات (0)
مهندسی فرهنگی شماره 86

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 86

مهندسی فرهنگی شماره 85
مهندسی فرهنگی شماره 85

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 85

مهندسی فرهنگی شماره 84
مهندسی فرهنگی شماره 84

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 84

مهندسی فرهنگی شماره 83
مهندسی فرهنگی شماره 83

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 83

lمهندسی فرهنگی شماره 82
lمهندسی فرهنگی شماره 82

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 82

مهندسی فرهنگی شماره 81
مهندسی فرهنگی شماره 81

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 81

مهندسی فرهنگی شماره 80
مهندسی فرهنگی شماره 80

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 80

مهندسی فرهنگی شماره 79
مهندسی فرهنگی شماره 79

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 79

مهندسی فرهنگی شماره 78
مهندسی فرهنگی شماره 78

دانلود متن مهندسی فرهنگی شماره 78



تاریخ : چهارشنبه 8 آذر‌ماه سال 1396 | 09:56 ب.ظ | چاپ | نویسنده: . | نظرات (0)

بی‌شک تأسی به سیره و سنت آن حضرت براساس آیه‌‌کریمه «و لکم فی رسول‌الله اسوه حسنه» و از جمله آنچه در این مطلب به آن اشاره شده، راهگشای مشکلات و مسائل مبتلا به جامعه مسلمانان خواهد بود.

به گزارش سرویس فرهنگی مشرق، آنچه در پی می‌آید بیان ۱۰۰ خصلت از خصوصیات رفتاری پیامبر اکرم(ص) است که بازگوکننده بخشی از سلوک فردی و اجتماعی و سبک زندگی آن حضرت می‌باشد.

بی‌شک تأسی به سیره و سنت آن حضرت براساس آیه‌‌کریمه «و لکم فی رسول‌الله اسوه حسنه» و از جمله آنچه در این مطلب به آن اشاره شده، راهگشای مشکلات و مسائل مبتلا به جامعه مسلمانان خواهد بود.

۱-هنگام راه رفتن با آرامی و وقار راه می رفت

۲-در راه رفتن قدم ها را بر زمین نمی کشید.

۳-نگاهش پیوسته به زیر افتاده و بر زمین دوخته بود.

۴-هرکه را می دید مبادرت به سلام می کرد و کسی در سلام بر او سبقت نگرفت.

۵-وقتی با کسی دست می داد دست خود را زودتر از دست او بیرون نمی کشید.

۶-با مردم چنان معاشرت می کرد که هرکس گمان می کرد عزیزترین فرد نزد آن حضرت است.

۷-هرگاه به کسی می نگریست به روش ارباب دولت با گوشه چشم نظر نمی کرد.

۸-هرگز به روی مردم چشم نمی دوخت و خیره نگاه نمی کرد.

۹-چون اشاره می کرد با دست اشاره می کرد نه با چشم و ابرو.

۱۰-سکوتی طولانی داشت و تا نیاز نمی شد لب به سخن نمی گشود.

۱۱-هرگاه با کسی، هم صحبت می شد به سخنان او خوب گوش فرا می داد.

۱۲-چون با کسی سخن می گفت کاملا برمی گشت و رو به او می نشست.

۱۳-با هرکه می نشست تا او اراده برخاستن نمی کرد آن حضرت برنمی خاست.

۱۴-در مجلسی نمی نشست و برنمی خاست مگر با یاد خدا.

۱۵-هنگام ورود به مجلسی در آخر و نزدیک درب می نشست نه در صدر آن.

۱۶-در مجلس جای خاصی را به خود اختصاص نمی داد و از آن نهی می کرد.

۱۷-هرگز در حضور مردم تکیه نمی زد.

۱۸-اکثر نشستن آن حضرت رو به قبله بود.

۱۹-اگر در محضر او چیزی رخ می داد که ناپسند وی بود نادیده می گرفت.

۲۰-اگر از کسی خطایی صادر می گشت آن را نقل نمی کرد.

۲۱-کسی را بر لغزش و خطای در سخن مواخذه نمی کرد.

۲۲-هرگز با کسی جدل و منازعه نمی کرد.

۲۳-هرگز سخن کسی را قطع نمی کرد مگر آنکه حرف لغو و باطل بگوید.

۲۴-پاسخ به سوالی را چند مرتبه تکرار می کرد تا جوابش بر شنونده مشتبه نشود.

۲۵-چون سخن ناصواب از کسی می شنید. نمی فرمودـ« چرا فلانی چنین گفت» بلکه می فرمود « بعضی مردم را چه می شود که چنین می گویند؟»

۲۶-با فقرا زیاد نشست و برخاست می کرد و با آنان هم غذا می شد.

۲۷-دعوت بندگان و غلامان را می پذیرفت.

۲۸-هدیه را قبول می کرد اگرچه به اندازه یک جرعه شیر بود.

۲۹-بیش از همه صله رحم به جا می آورد.

۳۰-به خویشاوندان خود احسان می کرد بی آنکه آنان را بر دیگران برتری دهد.

۳۱-کار نیک را تحسین و تشویق می فرمود و کار بد را تقبیح می نمود و از آن نهی می کرد.

۳۲-آنچه موجب صلاح دین و دنیای مردم بود به آنان می فرمود و مکرر می‌گفت هرآنچه حاضران از من می شنوند به غایبان برسانند.

۳۳-هرکه عذر می آورد عذر او را قبول می کرد.

۳۴-هرگز کسی را حقیر نمی شمرد.

۳۵-هرگز کسی را دشنام نداد و یا به لقب های بد نخواند.

۳۶-هرگز کسی از اطرافیان و بستگان خود را نفرین نکرد.

۳۷-هرگز عیب مردم را جستجو نمی کرد.

۳۸-از شر مردم برحذر بود ولی از آنان کناره نمی گرفت و با همه خوشخو بود.

۳۹-هرگز مذمت مردم را نمی کرد و بسیار مدح آنان نمی گفت.

۴۰-بر جسارت دیگران صبر می فرمود و بدی را به نیکی جزا می داد.

۴۱-از بیماران عیادت می کرد اگرچه دور افتاده ترین نقطه مدینه بود.

۴۲-سراغ اصحاب خود را می گرفت و همواره جویای حال آنان می شد.

۴۳-اصحاب را به بهترین نام هایشان صدا می زد.

۴۴-با اصحابش در کارها بسیار مشورت می کرد و بر آن تاکید می فرمود.

۴۵-در جمع یارانش دایره وار می نشست و اگر غریبه ای بر آنان وارد می شد نمی توانست تشخیص دهد که پیامبر کدامیک از ایشان است.

۴۶-میان یارانش انس و الفت برقرار می کرد.

۴۷-وفادارترین مردم به عهد و پیمان بود.

۴۸-هرگاه چیزی به فقیر می بخشید به دست خودش می داد و به کسی حواله نمی کرد.

۴۹-اگر در حال نماز بود و کسی پیش او می آمد نمازش را کوتاه می کرد.

۵۰-اگر در حال نماز بود و کودکی گریه می کرد نمازش را کوتاه می کرد.

۵۱-عزیزترین افراد نزد او کسی بود که خیرش بیشتر به دیگران می رسید.

۵۲-احدی از محضر او نا امید نبود و می فرمود « برسانید به من حاجت کسی را که نمی تواند حاجتش را به من برساند.»

۵۳-هرگاه کسی از او حاجتی می خواست اگر مقدور بود روا می فرمود و گرنه با سخنی خوش و با وعده ای نیکو او را راضی می کرد.

۵۴-هرگز جواب رد به درخواست کسی نداد مگر آنکه برای معصیت باشد.

۵۵-پیران را بسیار اکرام می کرد و با کودکان بسیار مهربان بود.

۵۶-غریبان را خیلی مراعات می کرد.

۵۷-با نیکی به شروران، دل آنان را به دست می آورد و مجذوب خود می کرد.

۵۸-همواره متبسم بود و در عین حال خوف زیادی از خدا بردل داشت .

۵۹-چون شاد می شد چشم ها را بر هم می گذاشت و خیلی اظهار فرح نمی کرد.

۶۰-اکثر خندیدن آن حضرت تبسم بود و صدایش به خنده بلند نمی شد .

۶۱-مزاح می کرد اما به بهانه مزاح و خنداندن، حرف لغو و باطل نمی زد.

۶۲-نام بد را تغییر می داد و به جای آن نام نیک می گذاشت.

۶۳-بردباری اش همواره بر خشم او سبقت می گرفت.

۶۴-از برای فوت دنیا ناراحت نمی شد و یا به خشم نمی آمد.

۶۵-از برای خدا آنچنان به خشم می آمد که دیگر کسی او را نمی شناخت

۶۶-هرگز برای خودش انتقام نگرفت مگر آنکه حریم حق شکسته شود.

۶۷-هیچ خصلتی نزد آن حضرت منفورتر از دروغگویی نبود.

۶۸-در حال خشنودی و نا خشنودی جز یاد حق بر زبان نداشت.

۶۹-هرگز درهم و دیناری نزد خود پس انداز نکرد .

۷۰-در خوراک و پوشاک چیزی زیادتر از خدمتکارانش نداشت.

۷۱-روی خاک می نشست و روی خاک غذا می خورد.

۷۲- روی زمین می خوابید.

۷۳-کفش و لباس را خودش وصله می کرد.

۷۴-با دست خودش شیر می دوشید و پای شتر ش را خودش می بست.

۷۵-هر مرکبی برایش مهیا بود سوار می شد و برایش فرقی نمی کرد.

۷۶-هرجا می رفت عبایی که داشت به عنوان زیر انداز خود استفاده می کرد.

۷۷-اکثر جامه های آن حضرت سفید بود.

۷۸-چون جامه نو می پوشید جامه قبلی خود را به فقیری می بخشید.

۷۹-جامه فاخری که داشت مخصوص روز جمعه بود.

۸۰-در هنگام کفش و لباس پوشیدن همیشه از سمت راست آغاز می کرد.

۸۱-ژولیده مو بودن را کراهت می دانست.

۸۲-همیشه خوشبو بود و بیشترین مخارج آن حضرت برای خریدن عطر بود.

۸۳-همیشه با وضو بود و هنگام وضو گرفتن مسواک می زد.

۸۴-نور چشم او در نماز بود و آسایش و آرامش خود را در نماز می یافت.

۸۵-ایام سیزدهم و چهاردهم و پانزدهم هرماه را روزه می داشت.

۸۶-هرگز نعمتی را مذمت نکرد.

۸۷-اندک نعمت خداوند را بزرگ می شمرد.

۸۸-هرگز از غذایی تعریف نکرد یا از غذایی بد نگفت.

۸۹-موقع غذا هرچه حاضر می کردند میل می فرمود.

۹۰-در سر سفره از جلوی خود غذا تناول می فرمود.

۹۱-بر سر غذا از همه زودتر حاضر می شد و از همه دیرتر دست می کشید.

۹۲-تا گرسنه نمی شد غذا میل نمی کرد و قبل از سیر شدن منصرف می شد.

۹۳-معده اش هیچ گاه دو غذا را در خود جمع نکرد.

۹۴-در غذا هرگز آروغ نزد.

۹۵-تا آنجا که امکان داشت تنها غذا نمی خورد.

۹۶-بعد از غذا دستها را می شست و روی خود می کشید.

۹۷-وقت آشامیدن سه جرعه آب می نوشید؛ اول آنها بسم الله و آخر آنها الحمدلله.

۹۸-از دوشیزگان پرده نشین با حیاتر بود.

۹۹-چون می خواست به منزل وارد شود سه بار اجازه می خواست.

۱۰۰-اوقات داخل منزل را به سه بخش تقسیم می کرد: بخشی برای خدا، بخشی برای خانواده و بخشی برای خودش بود و وقت خودش را نیز با مردم قسمت می کرد.

منابع: کتاب «منتهی الآمال» محدث قمی و کتاب «مکارم الاخلاق» طبرسی 



تاریخ : پنج‌شنبه 2 آذر‌ماه سال 1396 | 02:36 ب.ظ | چاپ | نویسنده: . | نظرات (0)
1 2 3 4 5 ... 189 >>
لطفا از دیگر صفحات نیز دیدن فرمایید
.: Weblog Themes By SlideTheme :.


  • اریک صدا